ಶುಕ್ರವಾರ, ಅಕ್ಟೋಬರ್ 30, 2026

ಕುವೆಂಪು ವೈಚಾರಿಕ ಚಿಂತನೆಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವ



ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ‘ಪಂಪನಿಂದ ಕುವೆಂಪುವರೆಗೆ’ ಎಂಬ ಮಾತು ಇಂದಿಗೂ ಪ್ರಚಲಿತದಲ್ಲಿದೆ. ಕನ್ನಡ ಕಾವ್ಯ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಬಂಡಾಯದ ಅಥವಾ ವೈಚಾರಿಕತೆಯ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಈ ಮಾತನ್ನು ಬಳಸುವುದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿದೆ. ಇದೇ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಬಂಡಾಯ ಕವಿ ಹಾಗೂ ಹಾಸ್ಯದ ಮಾತುಗಳಿಗೆ ಹೆಸರಾಗಿದ್ದ ದಿವಂಗತ ಚಂದ್ರಶೇಖರ ಪಾಟೀಲರು ‘’ ಪಂಪನಿಂದ ಚಂಪಾವರೆಗೆ’’ ಎಂದು ಈ ವಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಸಾಹಿತ್ಯ ಗೋಷ್ಠಿಗಳಲ್ಲಿ ಸದಾ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಹತ್ತನೇ ಶತಮಾನದ ಆದಿಕವಿ ಪಂಪನು ಅರಕೇಸರಿಯ ಆಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದುಕೊಂಡು ‘’ ಮಾನವ ಜಾತಿ, ತಾನೊಂದೆ ವಲಂ’ ಎಂದು ಹೇಳುವ ಮೂಲಕ, ತಾನೊಬ್ಬ ಜೈನ ಕವಿಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಇಡೀ ಮಾನವ ಕುಲ ಒಂದೇ, ಅದಕ್ಕೆ ಜಾತಿ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳುವುದರ ಮೂಲಕ ಕನ್ನಡ ಕಾವ್ಯವನ್ನು ಜಾತ್ಯಾತೀತವಾಗಿ ಉತ್ತುಂಗಕ್ಕೆ ಏರಿಸಿದನು. ಪಂಪ ಮಹಾಕವಿಯ ವೈಶಿಷ್ಠತೆ ಎಂದರೆ, ಆತನು ನಮ್ಮ ಭಾರತೀಯ ಪುರಾಣ ಕಾವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ‘’ ಮಹಾಭಾರತ’ ಕಾವ್ಯವನ್ನು ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಿಲ್ಲ. ತನ್ನ ಮಮೋಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ರಚಿಸಿದನು. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಪಂಪನ “ವಿಕ್ರಮಾರ್ಜುನ ವಿಜಯ’’ ಕೃತಿಯು ಆತನು ಬದುಕಿದ್ದ ಕಾಲಘಟ್ಟದ ಸಾಮಾಜಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳು ಹಾಗೂ ವಾಸ್ತವಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಈ ನಾಡು ಕಂಡ ಮಹಾಕವಿ ಕುವೆಂಪು ಅವರನ್ನು ಆದಿಕವಿ ಪಂಪನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿ ಎಂದು ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಗುರುತಿಸಿ ಗೌರವಿಸಿದೆ. ಕುವೆಂಪು ಅವರು ೧೯೪೯ ರಲ್ಲಿ ರಚಿಸಿದ ಶ್ರೀ ರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನಂ ಮಹಾಕಾವ್ಯಕ್ಕೆ ವಾಲ್ಮಿಕಿಯ ರಾಮಾಯಣವನ್ನು ಯಥಾಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅನುಕರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಪಂಪನ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ವೈಚಾರಿಕ ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿ, ರಾಮಾಯಣದ ಅನೇಕ ಪಾತ್ರಗಳಿಗೆ ಹೊಸರೂಪ ನೀಡಿದರು. ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕಥನ ಕಾವ್ಯವಾದ’ ಕರಿಸಿದ್ಧ’ ಕವನದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವ

ಜಗಕೆಲ್ಲ ಒಂದೆ ರಾಮಾಯಣವು ಎಂಬುದದು ಹೆದ್ದಪ್ಪು,
ಇಳೆಗೆಲ್ಲ ವಾಲ್ಮೀಕಿಯೊಬ್ಬನೇ ಕವಿ ಎಂಬುದೂ ತಪ್ಪು.
ತಿರೆಗೆಲ್ಲ ಶ್ರೀರಾಮ. ನೊಬ್ಬನೇ ಎಂಬರೂ ಬೆಪ್ಪುಗಳೆ,
ಹನುಮಂತರೆನಿತಿಹರು ಮಲೆಯ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ !
ಒಂದೊA ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬ ಜಸವಂತನಾಗದಿಹ
ವಾಲ್ಮೀಕಿ ನೆಲೆಸಿಹನು. ರಾಮಾಯಣಗಳಂತೂ ಲೆಕ್ಕಕ್ಕೆ ಮಿತಿಯಿಲ್ಲ.
ಕಣ್ಣೆರೆದು ನೋಡಿದರೆ ತೋರಿ ಬರುವುದು ನಿಜವು.
ಎಂಬ ಮಾತುಗಳು ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಮನೋಧರ್ಮ ಹಾಗೂ ವೈಚಾರಿಕತೆಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿವೆ. ಅವರ ಶ್ರೀ ರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನಂ ಮಹಾಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಂಥರೆ, ರಾವಣ, ಶಬರಿ, ಸೀತೆ ಮತ್ತು ಆಕೆಯ ಅಗ್ನಿಪರೀಕ್ಷೆ ಹೀಗೆ ಅನೇಕ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕುವೆಂಪು ಅವರ ವೈಚಾರಿಕ ನಿಲುವು ಮತ್ತು ಕಾವ್ಯದ ಪ್ರತಿಭೆ ನಮಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ.

ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ನಾನು ಕನ್ನಡದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಅಥವಾ ಉಪನ್ಯಾಸಕನಲ್ಲ, ಓದಿದ್ದು, ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರವಾದರೂ, ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಚರಿತ್ರೆ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಓದಿಕೊಂಡಿದ್ದೀನಿ, ನನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟçಕವಿ ಎಂಬ ಬಿರುದು ಅಥವಾ ಸನ್ಮಾನಕ್ಕೆ ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ಘನತೆಯನ್ನು ತಂದು ಕೊಟ್ಟರಲ್ಲಿ ಬಂಗಾಳದ ಮಹಾಕವಿ ರವೀಂದ್ರನಾಥ ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡದ ಕುವೆಂಪು ಮುಖ್ಯರಾದವರು. ತಮ್ಮ ನಡೆ, ನುಡಿ ಮತ್ತು ಬರಹದಲ್ಲಿ ಕಿಂಚಿತ್ತೂ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದೆ ಬದುಕಿದ ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಜೀವನ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವೇ ಒಂದು ಮಹಾಕಾವ್ಯ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಮಲೆನಾಡಿನ ದಟ್ಟ ಅರಣ್ಯದ ನಡುವೆ ಜನಿಸಿದ ಕುವೆಂಪು, ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ಮೈಸೂರಿಗೆ ಆಗಮಿಸಿ, ಮೈಸೂರು ನಗರವನ್ನು ತಮ್ಮ ಕರ್ಮಭೂಮಿಯನ್ನಾಗಿಸಿಕೊಂಡರು. ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿದ್ದುಕೊಂಡು, ಜೀವನಪೂರ್ತಿ ತಾವು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಮಲೆನಾಡನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿದರು. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಅವರು ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ನಾಲ್ಕೈದು ತಲೆಮಾರಿನ ಕವಿಗಳು ಮತ್ತು ಬರಹಗಾರರ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದರು. ಇಂತಹದ್ದೆ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯನ್ನು ನಾವು ಅಂದಿನ ಅವಿಭಜಿತ ಬಂಗಾಳ ಮತ್ತು ಈಗಿನ ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಲೋಕದ ಮೇಲೆ ಟ್ಯಾಗೋರ್ ಬೀರಿರುವ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಕಾಣಬಹುದಾಗಿದೆ.

ಕುವೆಂಪು ಅವರು ಮೈಸೂರಿನ ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಓದುವಾಗಲೇ ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಪರಮಹಂಸರ ಶಿಷ್ಯರಾದ ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದರ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಚಿಂತನೆಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರದು ಒಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ದೈತ್ಯ ಪ್ರತಿಭೆ ಎಂದರೆ ತಪ್ಪಾಗಲಾರದು. ಕುವೆಂಪು ಸ್ವಯಂ ರೂಢಿಸಿಕೊಂಡ ವೈಚಾರಿಕ ಚಿಂತನೆಯು ಇಡೀ ಕನ್ನಡನಾಡನ್ನು ಹೊಸದಿಕ್ಕಿನತ್ತ ಆಲೋಚಿಸುವಂತೆ ಮತ್ತು ನೋಡುವಂತೆ ಮಾಡಿತು. ಇಂದಿಗೂ ಅನೇಕ ಮಂದಿ ಬರಹಗಾರರು, ಕುವೆಂಪು ಅವರನ್ನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ವಿರೋಧಿ ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ್ಯದ ವಿರೋಧಿಯಾಗಿದ್ದರೇ ಹೊರತು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ವಿರೋಧಿಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಕಲಿಸಿದ ಬಹುತೇಕ ಗುರುಗಳೆಲ್ಲರೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೆಂಬುದನ್ನು ನಾವು ಮರೆಯಬಾರದು. ಅವರ ಗುರುಗಳಾದ ಟಿ.ಎಸ್. ವೆಂಕಟಣ್ಣಯ್ಯನವರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಮಹಾಕಾವ್ಯ ಶ್ರೀ ರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನಂ ಕೃತಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅದೇ ರೀತಿ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡಿದ ಬಿ.ಎಂ.ಶ್ರೀಕಂಠಯ್ಯ ಮತ್ತು ಎ.ಆರ್.ಕೃಷ್ಣಶಾಸ್ತಿçಯವರನ್ನು ಕೂಡಾ ಅವರು ಸದಾ ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಕುವೆಂಪು ಅವರು ಕೇವಲ ಮಹಾನ್ ಕವಿಯಾಗಿರದೆ, ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಶತಮಾನದ ಮಹಾನ್ ಶೂದ್ರ ಪ್ರತಿಭೆ ಕೂಡಾ ಆಗಿದ್ದರು. ಮಲೆನಾಡಿನ ಒಕ್ಕಲಿಗರ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಅವರು, ಶೂದ್ರರಿಗೆ ಅಕ್ಷರ ನಿರಾಕರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಕಾಲಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅಕ್ಷರ ಲೋಕವನ್ನು ಬೆನ್ನತ್ತಿ, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅಕ್ಷರ ಬ್ರಹ್ಮನಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡರು.

ಕುವೆಂಪು ಅವರೊಳಗಿದ್ದ ಪ್ರಖರ ವೈಚಾರಿಕತೆಯು ಅವರ ಇಪ್ಪತ್ತೇಳನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಬಹಿರಂಗಗೊಂಡಿತು. 1931 ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಯುವಜನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾಡಿದ “ ಆತ್ಮಶ್ರೀಗೆ ನಿರಂಕುಶಮತಿಗಳಾಗಿ’’ ಎಂಬ ಉಪನ್ಯಾಸವು ಆ ಕಾಲದ ಕನ್ನಡನಾಡಿನ ಸಂಪ್ರದಾಯಸ್ತ ಮನಸ್ಸುಗಳನ್ನು ಅಲುಗಾಡಿಸಿದರೆ, ವೈಚಾರಿಕ ಮನೋಭಾವದ ಮನಸ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ ಚಿಂತನೆಯ ಹೊಸಭಾವವನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿತು. ಮೈಸೂರು ಮಹಾರಾಜ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಉಪನ್ಯಾಸಕರಾಗಿ ಹಾಗೂ ಓರ್ವ ಸರ್ಕಾರಿ ಉದ್ಯೋಗಿಯಾಗಿದ್ದುಕೊಂಡು ಸಮಾಜದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕುರಿತು ಕುವೆಂಪು ಆಡಿದ ಮಾತುಗಳು ಕೆಲವು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಲೇಖಕರನ್ನು ಕೆರಳಿಸಿತು. ಆ ಕಾಲದ ಖ್ಯಾತ ಕಾದಂಬರಿಕಾರರಾಗಿದ್ದ ದೇವುಡು ನರಸಿಂಹಶಾಸ್ತಿçಯವರು ಈ ಕುರಿತು ಸಕಾರಕ್ಕೆ ದೂರು ಸಲ್ಲಿಸಿದಾಗ, ಮೈಸೂರು ವಿ.ವಿ.ಯಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿದ್ದ ಟಿ.ಎಸ್. ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯನವರಿಗೆ ಈ ಕುರಿತು ವರದಿ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಅಂದಿನ ಸರ್ಕಾರ ಸೂಚಿಸಿತು. ಟಿ.ಎಸ್.ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯನವರು ತಮ್ಮ ವರದಿಯಲ್ಲಿ “ ನನ್ನ ಮಗನಿಗೆ ಇದಕ್ಕಿಂತ ಒಳ್ಳೆಯ ಉಪನ್ಯಾಸವನ್ನು ನಾನು ನೀಡಲಾರೆ’ ಎಂದು ಒಂದೇ ವ್ಯಾಕ್ಯದಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಬರೆದಿದ್ದರು.

ಈ ಪ್ರಸಂಗವು ಓರ್ವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕಾದಂಬರಿಕಾರ ಮತ್ತು ಮತ್ತೋರ್ವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರ ವಿಭಿನ್ನ ಮನೋಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ಈ ಘಟನೆಯಿಂದ ಕುವೆಂಪುರವರು ವಿಚಲಿತರಾಗಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ದೇವಡು ಬಗ್ಗೆ ಬೇಸರಗೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ. ನಂತರದ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅಂದರೆ, 1956 ರಿಂದ 1960 ರವರೆಗೆ ಅವರು ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವ ವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಉಪಕುಲಪತಿಗಳಾಗಿದ್ದಾಗ, ದೇವುಡು ನರಸಿಂಹಶಾಸ್ತಿçಯವ ಪುತ್ರ ಕನ್ನಡ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅರೆಕಾಲಿಕ ಉಪನ್ಯಾಸಕರಾಗಿದ್ದರು. ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಶಿಷ್ಯರಾದ ಡಾ.ಕೆ.ಪ್ರಭುಶಂಕರ ಕೂಡಾ ಮೈಸೂರು ವಿ.ವಿ.ಯಲ್ಲಿ ಅರೆಕಾಲಿಕ ಉಪನ್ಯಾಸಕರಾಗಿದ್ದರು ಜೊತೆಗೆ ದೇವುಡು ಅವರ ಪುತ್ರನಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಅಂಕ ಮತ್ತು ಅರ್ಹತೆಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಕುವೆಂಪು ಉಪಕುಲಪತಿಗಳಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಯನ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರೊಬ್ಬರ ನಿವೃತ್ತಿಯಿಂದ ತೆರವಾದ ಹುದ್ದೆಗೆ, ಕುವೆಂಪು ತಮ್ಮ ಶಿಷ್ಯನನ್ನು ಕರೆದು, ‘ ಪ್ರಭುಶಂಕರ ನೀನು ಈ ವರ್ಷ ಹುದ್ದೆಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಡ, ದೇವುಡು ಅವರ ಕುಟುಂಬ ಕಷ್ಟದಲ್ಲಿದೆ. ಅವರ ಪುತ್ರ ಮಾತ್ರ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಿ, ಅವನನ್ನು ಈ ವರ್ಷ ಶಾಶ್ವತ ಹುದ್ದೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ. ಮುಂದಿನ ವರ್ಷ ಖಾಲಿಯಾಗುವ ಹುದ್ದೆಗೆ ನಿನ್ನನ್ನು ನೇಮಕ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ’’ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದರು. ಇದು ಕುವೆಂಪು ಅವರ ವಿಶ್ವ ಮಾನವ ಪ್ರಜ್ಞೆಗೆ ಮತ್ತು ದ್ವೇಷವಿಲ್ಲದ ಅವರ ಮನೋಭಾವನೆಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ.

ಕುವೆಂಪು ಅವರು ಎಂದಿಗೂ ತಾವು ಜನಿಸಿದ ಜಾತಿ ಸಮುದಾಯದ ಜೊತೆ ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಸದಾ ಉಸಿರಾಡಿದ್ದು ಮತ್ತು ಧ್ಯಾನಿಸಿದ್ದು ವಿಶ್ವ ಮಾನವ ಪ್ರಜ್ಞೆಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ. ಹಾಗಾಗಿ ಅವರ ಶಿಷ್ಯರಲ್ಲಿ ದೇ.ಜವರೇಗೌಡರನ್ನು ಹೊರತು ಪಡಿಸಿದರೆ, ಜಿ.ಎಸ್.ಶಿವರುದ್ರಪ್ಪ ಮತ್ತು ಎಲ್. ವೃಷಭೇಂದ್ರಸ್ವಾಮಿ ಹಾಗೂ ಡಾ. ಕೆ.ಪ್ರಭುಶಂಕರ ಇವರೆಲ್ಲರೂ ಒಕ್ಕಲಿಗೇತರ ಸಮುದಾಯದಿಂದ ಬಂದವರಾಗಿದ್ದರು. ಕುವೆಂಪು ಅವರಿಗೆ ಜಾತಿ, ಧರ್ಮ, ಗುಡಿ, ಗೋಪುರ ಅಥವಾ ಮಂದಿರಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ತಮ್ಮ ಎದೆಯ ಧ್ವನಿಯೇ ಶಾಸ್ತç ಮತ್ತು ಧರ್ಮವಾಗಿತ್ತು. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಅವರ ಕವಿತೆಯ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಸಾಲುಗಳು ಕುವೆಂಪು ಎಂದರೆ ಏನು? ಮತ್ತು ಅವರ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಎಂತಹದ್ದು ಎಂಬುದು ನಮಗೆ ಅರಿವಾಗುತ್ತದೆ.
ಯಾವ ಕಾಲದ ಶಾಸ್ತ್ರವೇನು ಹೇಳಿದರೇನು ?
ಎದೆಯ ದನಿಗೂ ಮಿಗಿಲು ಶಾಸ್ತ್ರವಿಹುದೇನು ?
ಎಂದೊ ಮನು ಬರೆದಿಟ್ಟುದಿಂದೆಮಗೆ ಕಟ್ಟೇನು ?
ನಿನ್ನೆದೆಯ ದನಿಯೆ ಋಷಿ ! ಮನು ನಿನಗೆ ನೀನು !

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸಾಹಿತಿಗೂ ಇಲ್ಲದ ಸ್ವಾಭಿಮಾನ ಮತ್ತು ಆತ್ಮಸ್ಥರ್ಯವನ್ನು ಕುವೆಂಪುರವರು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅವರೊಳಗಿನ ನೈತಿಕತೆ ಮತ್ತು ವೈಚಾರಿಕಪ್ರಜ್ಞೆ ಅವರ ಪಾಲಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆಯ ಕವಚದಂತಿದ್ದವು. ತಮ್ಮ ಪುತ್ರ ಶ್ರೀಕಂಠದತ್ತ ಒಡೆಯರ್ಗೆ ಅರಮನೆಗೆ ಬಂದು ಪಾಠ ಹೇಳಿಕೊಡುವಂತೆ, ಮೈಸೂರು ಸಂಸ್ಥಾನದ ದೊರೆ ಜಯಚಾಮರಾಜೇಂದ್ರ ಒಡೆಯರ್ ನೀಡಿದ್ದ ಆಹ್ವಾನವನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸುವ ಆತ್ಮಸ್ಥೈರ್ಯ ಅವರಲ್ಲಿತ್ತು. 1974 ರ ಡಿಸಂಬರ್ 8 ರಂದು ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಘಟಿಕೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಕುವೆಂಪು ಮಾಡಿದ ಭಾಷಣವು ‘’ವಿಚಾರ ಕ್ರಾಂತಿಗೆ ಆಹ್ವಾನ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ದಾಖಲೆಯಾಯಿತು. ಅವರು ಜನಿಸಿದ ಮಲೆನಾಡಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಜನತೆ ಕುವೆಂಪು ಮತ್ತು ಅವರ ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಆರಾಧಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅನುಸರಿಸಿದರು. ಆಧುನಿಕ ಮಂಡ್ಯ ಶಿಲ್ಪಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಕೆ.ವಿ.ಶಂಕರಗೌಡರು ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಅಭಿಮಾನಿಯಾಗಿದ್ದರು. 1967 ರ ಸಾಲಿನ ಜ್ಞಾನಪೀಠ ಪ್ರಶಸಿಯು 1968 ರಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನಂ ಕಾವ್ಯಕ್ಕೆ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಘೋಷಣೆಯಾದಾಗ, ಮಹಾಕಾವ್ಯ ಕೃತಿಯನ್ನು ಮಂಡ್ಯ ನಗರದ ಪ್ರಮುಖ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಆನೆಯ ಮೇಲಿಟ್ಟು ಮೆರವಣಿಗೆ ಮಾಡಿ, ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಘದಲ್ಲಿ ಮಹಾ ಕವಿಗೆ ಅದ್ದೂರಿ ಸನ್ಮಾನ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಮಂಡ್ಯ ಜನರ ಪ್ರೀತಿಗೆ ಮನಸೋತ ಕುವೆಂಪುರವರು “ ಹೂವಿನ ಹಾರ ಕೂಡ ಭಾರ ಎಂಬುದು ಈದಿನ ನನಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಅರಿವಾಯಿತು’’ ಎಂದು ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ನುಡಿದಿದ್ದರು.

ಕೆ.ವಿ.ಶಂಕರಗೌಡರ ನಂತರ ಮಂಡ್ಯ ಜೆಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣರಾಜಪೇಟೆ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಡಾ.ಸುಜನಾ, ಮದ್ದೂ
ರು ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಡಾ.ಬೆಸಗರಹಳ್ಳಿ ರಾಮಣ್ಣ, ನಾಗಮಂಗಲ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಪ್ರೊ.ಹೆಚ್.ಎಲ್. ಕೇಶವಮೂರ್ತಿ ಹಾಗೂ ಪಾಂಡವಪುರ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಡಾ.ನರಹಳ್ಳಿ ಬಾಲಸುಬ್ರಮಣ್ಯ ಹೀಗೆ ಅನೇಕ ಚಿಂತಕರು ಕುವೆಂಪು ವೈಚಾರಿಕ ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ನನ್ನ ತಲೆಮಾರಿನ ಎದೆಯೊಳಕ್ಕೆ ಬಿತ್ತುವುದನ್ನು ಕಾಯಕ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಇದರಿಂದಾಗಿ, ೧೯೮೦ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾದ ರೈತ ಸಂಘದ ಚಳುವಳಿಯ ನೆಪದಲ್ಲಿ, ಇಡೀ ಜಿಲ್ಲೆಯಾದ್ಯಂತ ಕುವೆಂಪು ಮಂತ್ರ ಮಾಂಗಲ್ಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ ಸರಳ ವಿವಾಹಕ್ಕೆ ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಚಾಲನೆ ನೀಡಿದೆವು. ಇಡೀ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸರಳ ವಿವಾಹಗಳು ನಡೆಸಿದ ಜಿಲ್ಲೆ ಎಂಬ ಕೀರ್ತಿಗೆ ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆ ಪಾತ್ರವಾಯಿತು. ನಾನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ, ನನ್ನ ತಲೆಮಾರಿನ ಬಹುತೇಕ ಮಿತ್ರರು ಕುವೆಂಪು ಮಂತ್ರ ಮಾಂಗಲ್ಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ ಸರಳ ವಿವಾಹದ ಮೂಲಕ ದಾಂಪತ್ಯ ಬದುಕಿಗೆ ಕಾಲಿಟ್ಟೆವು. ಈ ಸರಳ ವಿವಾಹದ ಪರಂಪರೆಯು ಈಗ ಮೊದಲಿನಷ್ಟು ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿದೆ.
1970 ರ ದಶಕದಿಂದ ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ದಲಿತರ ನೂವು, ಸಂಕಟಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾನ್ಯತೆ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಕೆಲವು ದಲಿತ ಲೇಖಕರು ಹೇಳುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಇಂತಹ ಆರೋಪ ಮಾಡುವ ಮುನ್ನ, ಕುವೆಂಪುರವರು ಬದುಕಿದ್ದ ಕಾಲಘಟ್ಟ ಮತ್ತು ಅವರ ಮಲೆನಾಡಿನ ಜೀವನದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ನಾವು ಗಮನಿಸಬೇಕು. ಅವರ ಮಹತ್ವದ ಕಾದಂಬರಿಯಾದ “ಮಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮದುಮಗಳು’’ ಕೃತಿಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವ

ಇಲ್ಲಿ
ಯಾರೂ ಮುಖ್ಯರಲ್ಲ
ಯಾರೂ ಅಮುಖ್ಯರಲ್ಲ
ಯಾವುದೂ ಯ:ಕಶ್ಚಿತವಲ್ಲ
ಎಂಬ ಮಾತುಗಳು ಕುವೆಂಪು ಭಾವನೆಯನ್ನು ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ. ಅವರ ನೂರಾರು ಕವಿತೆಗಳಲ್ಲಿ ಜಾತ್ಯಾತೀತ ಹೂರಣವನ್ನು ಸಹ ನಾವು ನೋಡಬಹುದಾಗಿದೆ. ಅವರ ಕವಿತೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿರುವ
ಪಂಚಮರ ಶಿಶುವೊಂದು
ಕೆರೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗುತಿರೆ,
ದಡದಲ್ಲಿ ಮೀಯುತ್ತಾ ನಿಂತಿರುವ ನಾನು
ಮುಟ್ಟಿದರೆ ಬ್ರಹ್ಮತ್ವ
ಕೆಟ್ಟುಹೋಗುವುದೆಂದು
ಸುಮ್ಮನಿದ್ದರೆ, ಶಾಸ್ತçಸಮ್ಮತವೇನು?

ಎಂಬ ಸಾಲುಗಳು, ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಜೀವನದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಕ್ಕೆ ಕೈಗನ್ನಡಿಯಾಗಿದೆ.
ಎಪ್ಪತ್ತು ಮತ್ತು ಎಂಬತ್ತರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಹಾಗೂ ಹಳೆ ಮೈಸೂರು ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಕೆಲವು ಹಿರಿಯ ವಿದ್ವಾಂಸರು, ಕುವೆಂಪು ಮತ್ತು ಬೇಂದ್ರೆಯವರನ್ನು ಎದುರು ಬದುರು ನಿಲ್ಲಿಸಿ, ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ನಿರಂತರ ಹೊಗಳುತ್ತಾ, ತೆಗುಳುತ್ತಾ, ಮೈ ಮತ್ತು ಕೈಯನ್ನು ಪರಚಿಕೊಂಡರು. ದ,ರಾ.ಬೇಂದ್ರೆ ಕನ್ನಡದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅನುಭಾವ ಕವಿಯಾದರೆ, ಕುವೆಂಪು ಶ್ರೇಷ್ಠ ವೈಚಾರಿಕ ಮನೋಭಾವದ ಕವಿ ಎಂಬ ವಾಸ್ತವವನ್ನು ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಕಡೆಗಣಿಸಿದ್ದರು. ಬೇಂದ್ರೆಯವರೇ ಸ್ವತಃ ಕುವೆಂಪು ಅವರನ್ನು ‘ಜಗದ ಕವಿ, ಯುಗದ ಕವಿ’ ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದ್ದನ್ನು ಮರೆತಿಬಿಟ್ಟರು. ಕನ್ನಡ ಕಾವ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಕುವೆಂಪು ಮತ್ತು ದ.ರಾ. ಬೇಂದ್ರೆ ಇಬ್ಬರೂ ಮೇರು ಪರ್ವತಗಳು ಎಂಬುದನ್ನು ನಾವು ಮರೆಯಬಾರದು. ಪರ್ವತಗಳು ಯಾವಾಗಲೂ ನೋಡುಗರ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಆಯಾಮದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಪರ್ವತ ಅಥವಾ ಮೇರು ಶಿಖರÀಗಳನ್ನು ನಾವು ಹಲವು ಆಯಾಮಗಳಲ್ಲಿ ನೋಡಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಅವುಗಳ ಸ್ವರೂಪ ನಮಗೆ ಅರಿವಾಗಬಲ್ಲದು. ಕುವೆಂಪುರವರು ಅಂತಹ ಶಿಖರಗಳಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಗಣ್ಯರು ಎಂಬುದನ್ನು ನಾವು ಮರೆಯಬಾರದು.

(ಮೈಸೂರು ಮಹಾಜನ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಚಾರ ಸಂಕಿರಣದಲ್ಲಿ ನೀಡಿದ ಉಪನ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ನವಂಬರ್ ತಿಂಗಳ ಹೊಸತು ಮಾಸಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬಹುಸಂಸ್ಕೃತಿ ಅಂಕಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಲೇಖನ)

ಜಾಗತಿಕ ಹಸಿವಿನ ಸೂಚ್ಯಂಕದಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬರೋಬ್ಬರಿ ನೂರನೇ ಸ್ಥಾನ.



ಈ ವರ್ಷದ ಅಂದರೆ 2026 ರ ಜಾಗತಿಕ ಹಸಿವಿನ ಸೂಚ್ಯಂಕದ ಪಟ್ಟಿಯು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿದ್ದು, ಒಟ್ಟು 122 ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪೈಕಿ ಭಾರತದ ಸ್ಥಾನ ನೂರಕ್ಕೆ ತಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಶೋಚನೀಯ ಸಂಗತಿಯೆಂದರೆ, ಭಾರತವು ನೆರೆಯ ಪುಟ್ಟ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಾದ ಶ್ರೀಲಂಕಾ, ನೇಪಾಳ ಮತ್ತು ಬಾಂಗ್ಲಾ ದೇಶಕ್ಕಿಂತ ಕೆಳಗಿನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ದೇಶ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಖುಷಿಯ ಸಂಗತಿ ಏನೆಂದರೆ, ಪಾಕಿಸ್ತಾನ 106 ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದು, ಆಘ್ಪಾನಿಸ್ತಾನವು 108 ರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಪಾಕಿಸ್ತಾನಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲಿರುವುದು ಮೋದಿ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಪಟಾಕಿ ಹೊಡೆಯಲು ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಿದೆ.

ಭಾರತದ ಇತ್ತೀಚೆಗಿನ ಮಾಧ್ಯಮ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಬೃಹಸ್ಪತಿಗಳು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಕಲ್ಪನೆ ಕುರಿತಾಗಿ ಗಂಭಿರವಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಕಲಿಯಬೇಕಾಗಿದೆ. ನೂರಾರು ಕಿಲೊಮೀಟರ್ ವೇಗದಲ್ಲಿ ವಾಹನಗಳು ಓಡುವುದಕ್ಕೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯಲ್ಲ. ಹೆದ್ದಾರಿಯ ನೆಪದಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಹಳ್ಳಿಗಳು ಮತ್ತು ರೈತರು ಭೂಮಿ ಮತ್ತು ನೆಮ್ಮದಿಯ ಬದುಕು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಮಾನವ ಜೀವಿಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯೇ ನಿಜವಾದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಎಂಬುದು ಇಂದಿನ ಪತ್ರಕರ್ತರ ತಲೆಯೊಳಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕಿದೆ.

ಇದನ್ನು ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರದ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕಲ್ಯಾಣ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ WelFare State ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಈ ಪರಿಕ್ಪನೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ದೇಶದ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಜೆಗಳ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಯೋಗಕ್ಷೇಮವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಹಾಗೂ ಉತ್ತೇಜಿಸುವಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುವ ಒಂದು ಸರ್ಕಾರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ಸರಳವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನಿಗೂ ಕನಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟದ ಜೀವನೋಪಾಯ, ಆರೋಗ್ಯ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮುಖ್ಯ ಕಲ್ಪನೆ ಮತ್ತು ಗುರಿಯಾಗಿದೆ.

ಕಲ್ಯಾಣ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಮತ್ತು ಉದ್ದೇಶಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ:
ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತೆ:- ವೃದ್ಧಾಪ್ಯ ವೇತನ, ನಿರುದ್ಯೋಗ ಭತ್ಯೆ, ಅಂಗವಿಕಲರಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು ಮತ್ತು ವಿಧವಾ ವೇತನಗಳ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜದ ದುರ್ಬಲ ವರ್ಗದವರಿಗೆ ಆಸರೆಯಾಗುವುದು.
: ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನಿಗೂ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಉಚಿತ ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆ ವೆಚ್ಚದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು.
: ಬಡವ-ಶ್ರೀಮಂತ ಎಂಬ ಭೇದವಿಲ್ಲದೆ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಸಮಾನ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು.
ಶ್ರೀಮಂತರಿಂದ ಪ್ರಗತಿಪರ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು (Progressive Tax) ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿ, ಆ ಹಣವನ್ನು ಬಡವರ ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಬಳಸಿ ಆರ್ಥಿಕ ಅಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು.

ಭಾರತದ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವಾಗಲಿ, ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳಾಗಲಿ ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ್ದೀವಿ ಎಂದು ಎದೆ ತಟ್ಟಿಕೊಂಡು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ. 400 ಕಿಲೊಮೀಟರ್ ವೇಗದಲ್ಲಿ ರೈಲು ಓಡಿಸುವುದಕ್ಕೆ ರೈಲು ಮಾರ್ಗವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ, ಮಾರ್ಗದ ಎರಡು ಬದಿ ತಂತಿ ಬೇಲಿ ಹಾಕಿ, ಗ್ರಾಮಗಳನ್ನು ವಿಭಜಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವನ್ಯ ಜೀವಿಗಳ ಸುಗುಮ ಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿ ಪಡಿಸುವುದು ನಿಜವಾದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲ. ಮಂಗಳ ಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ನೀರು ಇದೆಯಾ ಎಂಬುದನ್ನು ಪತ್ತೆ ಮಾಡಲು ಸಾವಿರಾರು ಕೋಟಿ ಖರ್ಚು ಮಾಡಿ ಉಪಗ್ರಹ ಮತ್ತು ರಾಕೇಟ್ ಹಾರಿಸುವುದು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲ, ನಮ್ಮ ನೆಲದ ಹಳ್ಳಿಗಳ ಕೆರೆ ಕಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಬಾವಿಗಳಲ್ಲಿ ಜನರಿಗೆ ಮತ್ತು ಜಾನುವಾರುಗಳಿಗೆ ಕುಡಿಯಲು ನೀರು ಇದೆಯಾ? ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ಕ್ಷೇತ್ರ ಕಾರ್ಯ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ತಿನ್ನುವ ಅನ್ನದ ಅಕ್ಕಿ ಮತ್ತು ಜೋಳದ ಬೆಲೆ ಗಗನಕ್ಕೇರಿದೆ. ಬಡವರು ಒಂದು ಹೊತ್ತಿನ ಊಟಕ್ಕೂ ಪರದಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದರ ನಡುವೆ ಈ ದಿನ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಲೆ ಕುಸಿದಿದೆ ಮತ್ತು ಶೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಸೂಚ್ಯಂತ ಏರಿದೆ ಎಂದು ಸುದ್ದಿ ಪ್ರಕಟಿಸುವುದನ್ನು ಕಾಯಕ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿರುವ ಮಾಧ್ಯಮ ಮುಠಾಳರು ಒಮ್ಮೆ ಕೊಳೆಗೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಬದುಕುತ್ತಿರುವ ಬಡವರ ಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶದ ಜನರ ಸ್ಥಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಬಡವರು, ಈರುಳ್ಳಿ, ಟಮೋಟೋ, ತೊಗರಿ ಬೇಳೆ ಕೊಳ್ಳುವ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಈಗ ಇಲ್ಲ. ಗಂಜಿಯ ಮೂಲಕ ಹೊಟ್ಟೆ ತುಂಬಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಆಶಯ ಎಂದರೆ, ಉಳ್ಳವರ ಹೂಸನ್ನು ಪರಿಮಳ ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸುವುದಲ್ಲ, ಬಡವರ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲದವರ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳುವ ಸೌಜನ್ಯವೂ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಇರಬೇಕು.

ಇದು ಭಾರತದ ಸ್ಥಿತಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಹಸಿವಿನ ಸೂಚ್ಯಂಕದಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಸ್ಥಿತಿ ಕೂಡಾ ಇದೇ ಆಗಿದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕಾದ ಬಹುತೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಜನತೆ ಹಸಿವಿನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ನೆರೆಯ ರಾಷ್ಟ್ರವಾದ ಪಾಕಿಸ್ತಾನವು ಇರಾನ್ ಬೆಂಬಲಿತ ಹೂಥಿ ಬಂಡುಕೋರರ ಹಾವಳಿ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಲು, ಕಳೆದ ತಿಂಗಳು ಸೌದಿ ಅರೆಬಿಯಾ ರಾಷ್ಟ್ರಕ್ಕೆ ನಾಲ್ಕು ವಿಮಾನ ಗಳಲ್ಲಿ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳು ತುಂಬಿ ಕಳಿಸಿಕೊಟ್ಟಿತ್ತು.

ಭಯೋತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಹುಟ್ಟು ಹಾಕುವುದನ್ನು ಕಾಯಕ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿರುವ ಈ ದರಿದ್ರ ರಾಷ್ಟ್ರಕ್ಕೆ ನಾಲ್ಕು ವಿಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕಳಿಸಿದ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳ ಹಣದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ದೇಶದ ಲ್ಲಿ ಹಸಿದವರ ಹೊಟ್ಟೆ ತುಂಬಿಸಬಹುದಿತ್ತು ಎಂಬುದರ ಕುರಿತಾಗಿ ಕನಿಷ್ಠ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಇಲ್ಲ. ಆಫ್ರಿಕಾದ ನೈಜಿರಿಯಾ, ಸೂಡಾನ್ ಮುಂತಾದ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳೆಲ್ಲವೂ ತಮ್ಮ ದೇಶದ ಬಹುತೇಕ ಹಣವನ್ನು ಅಲ್ಲಿನ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಬಂಡುಕೋರರ ವಿರುದ್ಧ ಸೆಣಸಾಡಲು ವಿನಿಯೋಗಿಸಿ, ಅಲ್ಲಿನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಹಸಿವಿನ ದವಡೆಗೆ ನೂಕಿದ್ದಾರೆ.

ಇಂದು ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ, ಬಹುತೇಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಆಳುವ ಪ್ರಭುತ್ವ ಅಥವಾ ಸರ್ಕಾರಗಳ ವೈಫಲ್ಯವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನತೆಗೆ ತಿಳಿಸುವ ಬದಲು, ಪುಂಗಿ ಊದುತ್ತಾ ಕುಳಿತಿರುವುದು ಇಂತಹ ಜಾಗತಿಕ ಅಸಮಾನತೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳ ಅಪೌಷ್ಟಿಕತೆಯಿಂದಾಗಿ ಮಕ್ಕಳ ದೈಹಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕುಂಠಿತವಾಗಿದ್ದರೆ, ಹಸಿವು, ಮತ್ತು ಅಪೌಷ್ಟಿಕತೆಯಿಂದಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಗರ್ಭಧಾರಣೆಯ ಶಕ್ತಿಯೂ ಕೂಡಾ ಕುಸಿದಿದೆ. ನಮ್ಮ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಪತ್ರಕರ್ತರು ಉಳ್ಳವರ ಜಗತ್ತನ್ನು ನೋಡುವ ಬದಲಾಗಿ, ಇಲ್ಲದವರ ಜಗತ್ತಿನ ಕಡೆ ನೋಡಬೇಕಿದೆ. ಇದು ಅನಿವಾರ್ಯ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ನೈತಿಕ ಕರ್ತವ್ಯ ಕೂಡಾ ಹೌದು.


 

ಭಾನುವಾರ, ಅಕ್ಟೋಬರ್ 4, 2026

ಮಣಿಕಾಂತ್ ಎಂಬ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಮಾಣಿಕ್ಯ

 


ಕನ್ನಡ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಬರಹ ಮತ್ತು ಬದುಕಿನ ಬದ್ಧತೆಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ಹೆಸರೇ ಎ.ಆರ್. ಮಣಿಕಾಂತ್ ಎಂಬುದು ನನ್ನ ಮೂರೂವರೆ ದಶಕದ ಅನುಭವ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕೆ. ನನ್ನ ಪಾಲಿಗೆ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರನಂತೆ ಇರುವ ಈತನನ್ನು ನಾನು ಮಣಿ ಎಂದೇ ಕರೆಯುತ್ತೇನೆ. ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆಯ ನಾಗಮಂಗಲ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಪುಟ್ಟ ಗ್ರಾಮವೊಂದರ ಸಾಮಾನ್ಯ ರೈತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಮಣಿಕಾಂತ್, ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಿದ್ದರೆ, ಇಂದು ಬಹುರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಂಪನಿಯೊಂದರ ಉದ್ಯೋಗಿಯಾಗಿ ಅಮೇರಿಕಾ ಅಥವಾ ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ ಇರಬೇಕಿತ್ತು. ಆತನ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಸಹಪಾಠಿಗಳು ಸಾಕಷ್ಟು ಮಂದಿ ವಿದೇಶದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿಯೂ ಕೂಡಾ ನೆಮ್ಮದಿಯ ಬದುಕು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಹತ್ತು ವರ್ಷದ ಹಿಂದೆ ಅಕ್ಕ ಸಮ್ಮೇಳನ ನಡೆಯುವಾಗ, ಈತನ ಸಹಪಾಠಿಯೊಬ್ಬ ಮಣಿಕಾಂತ್ ನನ್ನು ಅಮೇರಿಕಾಕ್ಕೆ ಕರೆಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ. ಸರ್ಕಾರದ ಹಂಗಿಲ್ಲದೆ, ಮಣಿಕಾಂತ್ ಅಮೇರಿಕಾ ಪ್ರವಾಸ ಮಾಡಿ ಬಂದನು.
ಮಣಿಕಾಂತ್ 1990ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಮಂಡ್ಯದ ಪಿ.ಇ.ಎಸ್. ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಅಟೋಮೊಬೈಲ್ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಪಡೆದವನು. ಮಂಡ್ಯದ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವಲಯಕ್ಕೆ ಡಾ.ಬೆಸಗರಹಳ್ಳಿ ರಾಮಣ್ಣನವರ ಜೊತೆಗೂಡಿ ಹೊಸರೂಪು ನೀಡಿದ ಪ್ರೊ.ಹೆಚ್.ಎಲ್.ಕೇಶವಮೂರ್ತಿಯವರ ಶಿಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖನಾದವನು. ಬಹಳ ಮಂದಿಗೆ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲದ ಸಂಗತಿಯೆಂದರೆ, ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಮಂಡ್ಯದ ನೆಲದಿಂದ ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರತಿಭಾವಂತರನ್ನು ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದ ಕೀರ್ತಿ ನಾಗಮಂಗಲ ತಾಲ್ಲೂಕಿಗೆ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ.. ಬಿ.ಎಂ.ಶ್ರೀ., ಬಿ.ಎಸ್.ರಂಗಾ, ಹೆಚ್ ಎಲ್.ನಾಗೇಗೌಡ, ಜೀ.ಶಂ. ಪರಮಶಿವಯ್ಯ, ಹೆಚ್.ಎಲ್.ಕೇಶವಮೂರ್ತಿ, ಹೀಗೆ ಹೆಸರಿಸುತ್ತಾ ಹೋಗಬಹುದು. ನನ್ನ ತಲೆಮಾರಿನ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಪ್ರತಿಭಾವಂತರು ಕೂಡಾ ಇದ್ದಾರೆ. ನಾಗಮಂಗಲ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ನಂತರ, ಎರಡನೆಯಾಗಿ ಮದ್ದೂರು, ಕೆ.ಆರ್,ಪೇಟೆ ಹಾಗೂ ಪಾಂಡುವಪುರ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸಬಹುದು.
ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ನನಗೆ ಮಣಿಕಾಂತ್ ಪರಿಚಯವಾದದ್ದು 1995 ರಲ್ಲಿ ಗೆಳೆಯ ರವಿಬೆಳೆಗೆರೆ ಆರಂಭಿಸಿದ್ದ ಹಾಯ್ ಬೆಂಗಳೂರು ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ. ಅದಕ್ಕೂ ಎರಡು ವರ್ಷದ ಮುನ್ನ, ಇವನು ಬದುಕಿಗೆ ಶಾಶ್ವತ ಭದ್ರತೆ ಒದಗಿಸುವ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಉದ್ಯೋಗಕ್ಕೆ ಹೋಗದೆ, ಅಕ್ಷರದ ಮೇಲಿನ ಮೋಹ ಅಥವಾ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಬಂದವನು. ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕ ದಿನಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿದ್ದ ಶ್ಯಾಮರಾವ್ ಕೈ ಕೆಳಗೆ ಮೂರು ಅಥವಾ ನಾಲ್ಕು ಸಾವಿರ ರೂಪಾಯಿ ವೇತನಕ್ಕೆ ಪತ್ರಿಕೆಗೆ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗಿದ್ದನು. 1989 ರಲ್ಲಿ ವಿವಾಹವಾದ ನಂತರ ನಾನು 1990 ರಲ್ಲಿ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ ತೊರೆದು, ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನನ್ನ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಊರಿನಲ್ಲಿರಿಸಿ, ಮತ್ತೇ ಪದವಿಯ ನಂತರ ಮೈಸೂರು, ಮಂಡ್ಯ ಹಾಗೂ ಹಂಪಿಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ್ದೆ.
ಸಾಹಿತ್ಯ, ಮತ್ತು ಸಂಗೀತ ಕುರಿತು ಆಳವಾದ ಒಳನೋಟಗಳಿದ್ದ ರವಿಬೆಳೆಗೆರೆ ನನಗೆ 1987 ರಿಂದಲೂ ಆತ್ಮೀಯ ಹಾಗೂ ಏಕವಚನದ ಮಿತ್ರ ನಾಗಿದ್ದ. ಬಾಲ್ಯದ ಸಹಪಾಠಿಗಳನ್ನು ಹೊರತು ಪಡಿಸಿ, ಜಗಿ ಎಂದು ನನ್ನನ್ನು, ಕರೆಯುವ ಮಿತ್ರನಾಗಿದ್ದ. ನಾನು ಪ್ರತಿ ಬುಧವಾರ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಹೋಗಿ, ಆತನನ್ನುಭೇಟಿಯಾಗಿ ಬರುತ್ತಿದ್ದೆ. ನಮ್ಮಿಬ್ಬರ ಪರ್ಮನೆಂಟ್ ಅಡ್ಡೆಗಳಲ್ಲಿ ( ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿ ರಸ್ತೆಯ ಇಂಪಿರಿಯಲ್ ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್ ಅಥವಾ ,ಬೆಂಗಳೂರು ಪ್ರಸ್ ಕ್ಲಬ್ ) ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿಯವರೆಗೆ ಕುಳಿತು, ಕನ್ನಡ, ತೆಲುಗು ಸಾಹಿತ್ಯ ಹಾಗೂ ಸೂಫಿ ಕವಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಇಬ್ಬರೂ ಚರ್ಚಿಸುತ್ತಿದ್ದೆವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಣಿಕಾಂತ್, ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕದ ಕೆಲಸ ಮುಗಿಸಿ, ಸಂಜೆ ವೇಳೆಗೆ ಹಾಯ್ ಬೆಂಗಳೂರು ಕಛೇರಿಗೆ ಬಂದರೆ, ರಾತ್ರಿ ಹತ್ತು ಅಥವಾ ಹನ್ನೊಂದು ಗಂಟೆಯವರೆಗೆ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಬಹುತೇಕ ವರದಿಗಳನ್ನು ಎಡಿಟ್ ಮಾಡುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ತನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು ನಮೂದಿಸದೆ, ಅಂಕಣ ಬರೆದು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ,
ಮಣಿಕಾಂತ್ ನ ಅಕ್ಷರ ಪ್ರೀತಿ ಎಂತಹದ್ದು ಎಂದರೆ, ಹಾಯ್ ಬೆಂಗಳೂರ್ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಈ ಕೆಲಸಕ್ಕಾಗಿ ವೇತನ ಪಡೆಯುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಮನೆಗೆ ಹೋಗುವುದಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಸಂಯುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕ ಕಚೇರಿಯಿಂದ ಹಾಯ್ ಬೆಂಗಳೂರ್ ಕಚೇರಿಗೆ ಬರುವುದಕ್ಕೆ, ಪತ್ರಿಕೆಯ ಹಣಕಾಸು ವ್ಯವಹಾರ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ನಿವೇದಿತಾ ಎಂಬ ಹೆಣ್ಣು ಮಗಳಿಂದ ಆಟೊರಿಕ್ಷಾಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಹಣವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ. ಒಂದು ದಿನ ರವಿ ಬೆಳೆಗೆರೆ ಮತ್ತು ನಾನು ಆತನ ಚೇಂಬರ್ ನಲ್ಲಿ ಕಾಫಿ ಕುಡಿದು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ, ಕುಳಿರುವಾಗ, ಕಚೇರಿಯ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಕತ್ತು ಬಗ್ಗಿಸಿ, ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಮಣಿಕಾಂತ್ ನನ್ನು ತೋರಿಸಿ. ‘’ ಜಗಿ, ಇವನು ಮಣಿಕಾಂತ್, ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಪದವೀಧರ, ನಿನ್ನ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹುಡುಗ, ಅದ್ಭುತ ಪ್ರತಿಭಾವಂತ, ನನ್ನ ಪತ್ರಿಕೆಗೆ ಇವನು ಜೀವಾಳ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾ, ಹುಟ್ಟಿನಿಂದಲೇ ಬಂದಿರುವ ಶ್ರವಣ ದೋಷದಿಂದ ಯಾರ ಜೊತೆಯಲ್ಲೂ ಮಾತನಾಡುವುದಿಲ್ಲ’ ಎಂದು ಹೇಳಿದಾಗ, ನಾನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಮಣಿಯ ಟೇಬಲ್ ಬಳಿ ಹೋಗಿ, ಮಾತನಾಡಿಸಿ, ಮೈ ದಡವಿ ಬಂದಿದ್ದೆ. ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೂ ಮಣಿಕಾಂತ್ ನನ್ನ ಪಾಲಿಗೆ ಒಡ ಹುಟ್ಟಿದ ತಮ್ಮನಂತೆ ಇದ್ದಾನೆ.
ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ರವಿಯ ಆತ್ಮೀಯ ಮಿತ್ರರಾಗಿದ್ದ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರ ಭಟ್ಟರು ವಿಜಯ ಕರ್ನಾಟಕ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿದ್ದರು , ಅವರಿಗೆ ಹೇಳಿ, ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಉಪಸಂಪಾದಕ ಹುದ್ದೆಯನ್ನು ರವಿ ದೊರಕಿಸಿಕೊಟ್ಟನು. ಮಣಿಕಾಂತ್ ವಿಜಯ ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಬಂದ ನಂತರ ಈತ ಎಂತಹ ಪ್ರತಿಭಾವಂತ ಪತ್ರಕರ್ತ ಎಂದು ಇಡೀ ನಾಡಿಗೆ ಪರಿಚಯವಾಯಿತು. ಮಣಿಯು ನಗರದ ವಿಶೇಷ ಸಂಚಿಕೆಗೆ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಅಂಕಣ ಬರಹಗಳಿಗೆ ನಾಡಿನ ಲೇಖಕರು ಎದುರು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಮಣಿಕಾಂತ್ ಈಗ ಹೊರತಂದಿರುವ ಅಮ್ಮ ಹೇಳಿದ ಎಂಟು ಸುಳ್ಳುಗಳು ಮತ್ತು ಅಪ್ಪ ಅಂದ್ರೆ ಆಕಾಶ ಈ ಎರಡು ಕೃತಿಗಳ ಬಹುತೇಕ ಬರಹಗಳು ವಿಜಯ ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ಪ್ರಭ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಅಂಕಣ ಬರಹಗಳಾಗಿವೆ. ಈ ಕೃತಿಗಳು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಇನ್ನೂರು ಮುದ್ರಣ ಮತ್ತು ನೂರು ಮುದ್ರಣ ಕಂಡಿರುವುದು ಮಣಿಯ ಪ್ರತಿಭೆಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿವೆ. ತಾನೇ ಸ್ವತಃ ಪ್ರಕಾಶನ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿ, ಅದಕ್ಕೆ ಏಕೈಕ ಪುತ್ರಿ ನೀಲಿಮಾಳ ಹೆಸರಿಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ. ಮಣಿಕಾಂತ್ ಗೆ ಪತ್ನಿ ಹಾಗೂ ನಮ್ಮ ಮಂಡ್ಯ ನಗರದ ಹೆಣ್ಣುಮಗಳು ನಾಗರತ್ನ ಬೆಂಬಲವಾಗಿ ನಿಂತು ಎಲ್ಲಾ ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುತ್ತಾಳೆ.

ಎಲೆಮರೆಯ ಕಾಯಂತೆ ಇದ್ದು, ಅಪ್ರತಿಮ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ ಜೀವಗಳು, ನೊಂದವರ ಬದುಕು ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣದ ಹಾಗೆ ಬಡವರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಾ, ಎಂದಿಗೂ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆ ಹಂಬಲಿಸದ ಜೀವಗಳು ಹೀಗೆ ತರಾವರಿ ಮಾನವೀಯ ಮುಖದ ಜೀವಗಳು ಮಣಿಕಾಂತ್ ಬರಹಕ್ಕೆ ಮೂಲವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈತನ ಬರಹಗಳಿಂದ ಪ್ರೇರಣೆಗೊಂಡವರ ಸಂಖ್ಯೆ ಲೆಕ್ಕಕ್ಕೆ ಸಿಗಲಾರದು. ಮಣಿಕಾಂತ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಬ್ಬನೇ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರವಾಸ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ. ಒಮ್ಮೆ, ಸಾರ್, ನಾನು ಕೂಡಲ ಸಂಗಮ ನೋಡಬೇಕು ಎಂದು ಆಸೆ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದಾಗ, ಮಣಿಯನ್ನು ಧಾರವಾಡಕ್ಕೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಬಂದು, ಮಣಿಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನನಗೆ ತಮ್ಮನಂತಿರುವ ಹಾಯ್ ಬೆಂಗಳೂರ್ ವರದಿಗಾರ ರವಿಕುಲಕರ್ಣಿಯ ಜೊತೆ ಕಾರಿನಲ್ಲಿ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ ಎರಡು ದಿನ ಗದಗ, ಲಕ್ಕುಂಡಿ, ಕೂಡಲ ಸಂಗಮ, ಬಾದಾಮಿ, ಐಹೊಳೆ, ಪಟ್ಟದಕಲ್ಲು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತೋರಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದೆ.
ಮೂರನೇ ದಿನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ತಿಂಡಿ ತಿನ್ನುತ್ತಿರುವಾಗ, ‘’ ಸಾರ್, ಎಂ.ಎಂ.ಕಲ್ಬುರ್ಗಿ ಸರ್ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಬೇಕು, ಅವರಿಗೆ ಅಮ್ಮ ಹೇಳಿದ ಎಂಟು ಸುಳ್ಳುಗಳು ಕೃತಿ ನೀಡಬೇಕು’’ ಎಂದು ಮಣಿ ಕೇಳಿಕೊಂಡಾಗ, ಕೂಡಲೇ ಕಲ್ಬುರ್ಗಿ ಸರ್ ಮನೆಗೆ ದೂರವಾಣಿ ಕರೆ ಮಾಡಿದೆ. ಕರೆದುಕೊಂಡು ಬಾ ಕೊಪ್ಪ, ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದೀನಿ ಎಂದರು. ಮಣಿಕಾಂತನನ್ನು ಅವರ ಮನೆಗೆ ಕರೆದೊಯ್ದು, ಈತನ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಿಸಿದೆ. ಕಲ್ಬುರ್ಗಿಯವರು ಮಣಿಯ ಕೈ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಮಾತನಾಡಿಸಿದರು. ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಬರುವಾಗ, ಗೇಟ್ ನ ವರೆಗೆ ಬಂದರು. ಮಣಿಯ ಆಸೆಯಂತೆ ಮನೆಯ ಹೊರಗಿನ ಪುಟ್ಟ ಹೂ ತೋಟದಲ್ಲಿ ಮಣಿಯನ್ನು ಪಕ್ಕಕ್ಕೆ ನಿಲ್ಲಿಸಿಕೊಂಡು ಫೋಟೊ ತೆಗಿಸಿಕೊಂಡರು. ಮಣಿಕಾಂತ್ ಅವರಿಗೆ ಕೃತಿಯನ್ನು ನೀಡಿ, ಅದೇ ರಾತ್ರಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಎಕ್ಸ್ ಪ್ರಸ್ ಟ್ರೈನ್ ನಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ತೆರಳಿದ.
ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಒಂಬತ್ತು ಗಂಟೆಗೆ ಕಲ್ಬುರ್ಗಿ ಸರ್ ನನಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿದರು. ಕೊಪ್ಪಾ, ಕೂಡಲೇ ಮನೆಗೆ ಬಂದು ಹೋಗು, ನಿನ್ನ ಬಳಿ ಮಣಿಕಾಂತ್ ನೀಡಿರುವ ಅಮ್ಮ ಹೇಳಿದ ಎಂಟು ಸುಳ್ಳುಗಳು ಪುಸ್ತಕ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಬಾ ಎಂದರು. ನಾನು ಮನೆಗೆ ಹೋದಾಗ, ಕಲ್ಬರ್ಗಿಯವರು ಇಡೀ ರಾತ್ರಿ ಆ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಓದಿ, ಬಿಜಾಪುರದಿಂದ ಬಂದಿದ್ದ ತಮ್ಮ ಮಗಳಿಗೆ ಓದುವಂತೆ ಹೇಳಿ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಕೊಟ್ಟು ಕಳಿಸಿಬಿಟ್ಟಿದ್ದರು. ‘ ಕೊಪ್ಪಾ ಪುಸ್ತಕ ತುಂಬಾ ಚೆನ್ನಾಗಿದೆ ಕಣೋ, ನಿನ್ನ ಅಮ್ಮನಿಗೆ ಓದಿಸಬೇಕಿತ್ತು. ( ಕಲ್ಬುರ್ಗಿಯ ಶ್ರೀಮತಿ ಉಮಾ ದೇವಿಯವರನ್ನು ನಾನು ಅಮ್ಮಾ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದೆ.) ಆದರೆ, ಮಗಳಿಗೆ ಕೊಟ್ಟಬಿಟ್ಟೆ ಹಾಗಾಗಿ ನಿನ್ನ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ತರಿಸಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾ, ನೀನು ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯ ನಿನ್ನ ಕಚೇರಿಗೆ ಹೋದಾಗ, ಸಪ್ನ ಬುಕ್ ಹೌಸ್ ಗೆ ಹೋಗಿ ಹತ್ತು ಪ್ರತಿಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಬಾ, ನೀನು ಒಂದನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೋ, ಉಳಿದ ಒಂಬತ್ತು ಪ್ರತಿಗಳನ್ನು ನನಗೆ ತಲುಪಿಸು, ಆತ್ಮೀಯರಿಗೆ ಇದನ್ನು ಓದಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾ ಕೈಗೆ ಹಣವಿತ್ತರು. ಮಣಿಕಾಂತನ ಪ್ರತಿಭೆಗೆ ಇದಕ್ಕಿಂತ ಯಾವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಬೇಕು ಹೇಳಿ?
ಬಸವರಾಜ ಹೊರಟ್ಟಿಯವರು ಈ ಕೃತಿಯನ್ನು ಓದಿ, ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನೀಡುವ ಅವ್ವಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಮಣಿಕಾಂತ್ ಗೆ ನೀಡಿ, ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಅದ್ದೂರಿಯಾಗಿ ಸನ್ಮಾನಿಸಿದ್ದರು. ಇಂತಹ ಮೌನ ಸಾಧಕನಿಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯಅಕಾಡೆಮಿಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಹೊರತು ಪಡಿಸಿದರೆ, ಮೂರೂವರೆ ದಶಕ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರೂ ಈವರೆಗೆ ಮಾಧ್ಯಮ ಅಕಾಡೆಮಿ ಅಥವಾ ಪತ್ರಕರ್ತರ ಸಂಘದಿಂದ ಒಂದು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಕೂಡಾ ದೊರೆತಿಲ್ಲ. ಇದು ಅಕಾಡೆಮಿಯ ಬೌದ್ಧಿಕ ದಿವಾಳಿತನಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ಮಣಿಕಾಂತ್ ನ ಬದುಕಿನ ಬದ್ಧತೆ ಎಂತಹದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಇದೂ ಕೂಡಾ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ.

ಮಣಿಕಾಂತ್ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಕುಡಿಯುವ ಅಥವಾ ಸಿಗರೇಟ್ ಸೇದುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮಂಡ್ಯ ನೆಲದ ಅಪ್ಪಟ ಒಕ್ಕಲಿಗನಾಗಿ ಮಾಂಸ ತಿನ್ನುವುದಿಲ್ಲ. ಒಮ್ಮೆ ತನ್ನ ಪತ್ನಿ, ಮಗಳ ಜೊತೆ ನನ್ನ ಮನೆಗೆ ಬಂದಾಗ, ನಾವೆಲ್ಲಾ ಮಾಂಸದೂಟ ಮಾಡಿದೆವು. , ಇವನು ಬೇಳೆಸಾರು ಊಟ ಮಾಡಿದ. ಈ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದಾಗ, ಮಣಿ ಹೇಳಿದ ಬಾಲ್ಯದ ಘಟನೆಯು ನನ್ನನ್ನು ಕ್ಷಣ ಕಾಲ ಅಲುಗಾಡಿಸಿಬಿಟ್ಟಿತು. ನಮ್ಮ ಬಾಲ್ಯದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಒಕ್ಕಲಿಗರ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಷಕ್ಕೆ . ಮೂರು ಅಥವಾ ನಾಲ್ಕು ಬಾರಿ ಮಾತ್ರ ಕೋಳಿ ಕುಯ್ದು ಮಾಂಸದೂಟ ಮಾಡುವುದು ಪದ್ಧತಿಯಿತ್ತು.
ಮಾಂಸಹಾರಿಯಾಗಿದ್ದ ಮಣಿಕಾಂತ್ ತಂದೆ ತನ್ನೂರಿನ ಬಳಿಯ ಸಂತೆಯಲ್ಲಿ ಗಾಂಧಿವಾದಿಗಳ ಉಪನ್ಯಾಸ ಕೇಳಿ, ಅಹಿಂಸೆಯ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿ ಮಾಂಸಹಾರ ಬಿಟ್ಟರು. ಇದು ಮಣಿಕಾಂತ್ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿತು. ಈತನೂ ಸಸ್ಯಹಾರಿಯಾದನು.. ಮಣಿಯ ಇಂತಹ ಬದುಕಿನ ಬದ್ಧತೆಯೇ ನನಗೆ ಈತನನ್ನು ತಮ್ಮನಂತೆ ಪ್ರೀತಿಸಲು ಮೂಲ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.

ಬುಧವಾರ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 30, 2026

ಹವಾಮಾನ ವೈಪರಿತ್ಯ ಕಡಿವಾಣಕ್ಕೆ ಮಾದರಿಯಾದ ನಿಯಮಗಿರಿ ಪರ್ವತದ ಡೋಂಗ್ರಿಯಾ ಕೊಂಡರು



ಭಾರತದ ಆದಿವಾಸಿಗಳನ್ನು ಇಂದಿಗೂ ನಾವು ಅನಕ್ಷಸ್ಥರು ಮತ್ತು ಅಜ್ಞಾನಿಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದೀವಿ. ಆದರೆ, ಅವರಲ್ಲಿರುವ ನೆಲಮೂಲ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ದೇಶಿ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿಯ ಬದುಕು ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನ ಮನುಕುಲಕ್ಕೆ ಮಾದರಿಯಾಗಬಲ್ಲದು. ಈಶಾನ್ಯ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಬದುಕುತ್ತಿರುವ ಆದಿವಾಸಿ ಬಯಕಟ್ಟು ಸಮುದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಡಿಶಾದ ನಿಯಮಗಿರಿ ಪರ್ವತದ ಡೋಂಗ್ರಿಯಾ ಕೊಂಡ ಎಂಬ ಆದಿವಾಸಿಗಳು ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ನೀಲಗಿರಿ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಪಶುಪಾಲನೆಯನ್ನು ವೃತ್ತಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ತೋಡಾ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದ ಬದುಕು, ಪರಿಸರ ಧಕ್ಕೆಯಾಗದ ಆಚರಣೆ, ನಂಬಿಕೆ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿವೆ. ಚಿತ್ತ ರಂಜನ್ ಪಾಣಿ ಎಂಬ ಸಂಶೋಧಕರು ಆದಿವಾಸಿಗಳ ಜೀವನೋಪಾಯ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಕುರಿತು ಡೌನ್ ಟು ಅರ್ಥ್ ಪತ್ರಿಕೆಗೆ ಬರೆದ ಲೇಖನ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ನನ್ನ ಗಮನ ಸೆಳೆಯಿತು.
ಭಾರತದ ನಕ್ಸಲ್ ಹೋರಾಟದ ಇತಿಹಾಸ ಕುರಿತು 2012 ರಲ್ಲಿ ನಾನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವಾಗ, ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶದ ಗೆಳೆಯರ ಜೊತೆ ಒಡಿಶಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೆ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಿಯಮಗಿರಿ ಡೋಂಗ್ರಿಯಾ ಕೊಂಡ ಆದಿವಾಸಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯಿತು. ಅವರ ಹಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ, ಶಿಕ್ಷಕರು, ಆರೋಗ್ಯ ಇಲಾಖೆ ಮತ್ತು ಕಂದಾಯ ಇಲಾಖೆಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ನೌಕರರನ್ನು ಹೊರತು ಪಡಿಸಿ, ಹೊರಗಿನವರಿಗೆ ಪ್ರವೇಶವಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿ ಬುಧವಾರ ಸ್ಥಳೀಯ ಪಟ್ಟಣವೊಂದರಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ವಾರದ ಸಂತೆಗೆ ಬರುವ ಈ ಆದಿವಾಸಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಪುರುಷನ್ನು ಪ್ರಥಮ ಬಾರಿಗೆ ನೋಡಿದೆ. 2013 ರಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಡಾ.ಮನಮೋಹನ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದ ಸರ್ಕಾರ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ ತಯಾರಿಕೆಗೆ ಬಳಸಲಾಗುವ ಬಾಕ್ಸೆöÊಟ್ ಅದಿರು ನಿಯಮಗಿರಿ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಹೇರಳವಾಗಿತ್ತು. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ, ಗುಜರಾತ್ ಮೂಲದ ಅನಿಲ್ ಅಗರ್ವಾಲ್ ಎಂಬ ಉದ್ಯಮಿಯ ವೇದಾಂತ ಹೆಸರಿನ ಬಹುರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಂಪನಿಗೆ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ನಡೆಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಅನುಮತಿ ನೀಡಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿನ ಆದಿವಾಸಿಗಳು ಗಣಿಗಾರಿಕೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಿ, ಸುಪ್ರಿಂ ಕೋರ್ಟಿನ ಮೆಟ್ಟಿಲು ಹತ್ತಿ, ನಲವತ್ತು ಸಾವಿರ ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ವೆಚ್ಚದ ಯೋಜನೆಗೆ ತಡೆ ಒಡ್ಡಿದರು. ವಾಸದ ಮನೆಗಳು, ಕೈ ತುಂಬಾ ಹಣ, ಶಾಲೆ, ಆಸ್ಪತ್ರೆ, ರಸ್ತೆ, ನೀರಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹೀಗೆ ಹಲವಾರು ಆಮೀಷಗಳನ್ನು ವೇದಾಂತ ಕಂಪನಿ ಡೋಂಗ್ರಿಯಾ ಕೊಂಡ ಆದಿವಾಸಿಗಳ ಮುಂದೆ ಒಡ್ಡಿದರೂ ಸಹ, ನೆಲ ಮತ್ತು ಮುಗಿಲು ನಮಗೆ ನೀಡಿರುವ ಆಶ್ರಯ ಸಾಕು, ಬೇರೇನೂ ಬೇಡ ಎಂದು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಾರಾಸಗಟಾಗಿ ತಿಸ್ಕರಿಸಿದರು.
ಒಡಿಶಾ ರಾಜ್ಯದ ರಾಯಗಡ ಮತ್ತು ಕಲಹಂಡಿ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡಿರುವ ನಿಯಮಗಿರಿ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಯು ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿಯಾದ ಮಹತ್ವದ ಭೌಗೂಳಿಕ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದೆ. ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ 700 ರಿಂದ 1,4೦೦ ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ಹಾಗೂ ದಟ್ಟವಾದ ಅರಣ್ಯದಿಂದ ಕೂಡಿದ ನಿಯಮಗಿರಿ ಪರ್ವತಗಳು ಸದಾ ಹರಿಯುವ ಶುದ್ಧ ನೀರಿನ ಕಿರು ತೊರೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು, ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಾನಗಳಾಗಿವೆ. ಈ ಪರ್ವತದ ತಪ್ಪಲಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಡೊಂಗ್ರಿಯಾ ಕೊಂಡ್ ಹೆಸರಿನ ಆದಿವಾಸಿಗಳು ಇಡೀ ಭಾರತದ ಬುಡಕಟ್ಟು ಸಮುದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶಿಷ್ಠ ಆದಿವಾಸಿಗಳಾಗಿ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಮಕ್ಕಳಂತೆ ಜೀವಿಸುತ್ತಾ, ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಕೃಷಿ-ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಬದುಕಿಗೆ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ, ಹಲವಾರು ಸ್ಥಳೀಯ ಸಸ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೆ ಈ ಪ್ರದೇಶವು ತೊಟ್ಟಿಲಾಗಿದೆ. ನಿಯಮಗಿರಿ ಪರ್ವತವೆಂದರೆ, ಕೇವಲ ಭೌಗೋಳಿಕ ಲಕ್ಷಣವಲ್ಲ. ಅದು ಹವಾಮಾನ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಮಳೆ ಮಾದರಿಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತದೆ, ಜಲ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವುದರೊAದಿಗೆ ವಾತಾವರಣದ ಇಂಗಾಲವನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಿ, ಸಾವಿರಾರು ಅರಣ್ಯ ಅವಲಂಬಿತ ಸಮುದಾಯಗಳ ಜೀವನೋಪಾಯಕ್ಕೆ ಆಸರೆಯಾಗಿದೆ.
ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯಿಂದಾಗಿ ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಬರ, ಅನಿಯಮಿತ ಮಳೆ ಹಾಗೂ ಪರಿಸರ ನಾಶವನ್ನು ತೀವ್ರಗೊಳಿಸುತ್ತಿರುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಆದಿವಾಸಿಗಳ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಬದುಕು ಹೆಚ್ಚು ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿವೆ. ಬೆಟ್ಟದ ಶ್ರೇಣಿಯು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆ ಮತ್ತು ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಕಿರುತೊರೆಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಪರಿಸರವನ್ನು ಹಲವಾರು ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿರುವ ದೇಶಿ ಜ್ಞಾನದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಈ ಆದಿವಾಸಿಗಳಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲಾಗದಂತೆ ಉಳಿದು ಬಂದಿದೆ. ಡೋಂಗ್ರಿಯಾ ಕೊಂಡ ಆದಿವಾಸಿಗಳು ಮೂಲಭೂತವಾಗಿ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಪಾಲಕರು. ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಅರಣ್ಯಗಳು, ಪರ್ವತಗಳು ಮತ್ತು ಹೊಳೆಗಳ ನಡುವೆ ಐವತ್ತಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಇವರೆಲ್ಲರೂ ಸಾಮರಸ್ಯದಿಂದ ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜ್ಞಾನ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕತೆ ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಪರಿಸರ ಉಸ್ತುವಾರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪಾರಂಪರಿಕವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಡೊಂಗ್ರಿಯಾ ಕೊಂಡರಿಗೆ ನಿಯಮಗಿರಿಯು ಕುರಿತಂತೆ ಪೂಜ್ಯ ಭಾವನೆಯಿದೆ. ಈ ಪರ್ವತವನ್ನು ಅವರ ಪರಮ ದೈವ ನಿಯಮರಾಜನ ವಾಸಸ್ಥಾನವೆಂದು ನಂಬಿ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಕೃತಿಯೊಂದಿಗಿನ ಈ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸಂಬಂಧವು ಆಧುನಿಕ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ನೀತಿಗಳು ಪರಿಚಯವಾಗುವ ಮೊದಲೇ ಇಲ್ಲಿ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ನೀತಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿ, ಅವರನ್ನು ಬೆಳೆಸಿದೆ. ಆದಿವಾಸಿಗಳ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಗಳು ಅರಣ್ಯ, ನೀರಿನ ಮೂಲ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಗೆ ಅನಗತ್ಯ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತವೆ. ಪವಿತ್ರ ಗುಂಡು ತೋಪುಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ವನ್ಯ ಮೃಗಗಳ ಬೇಟೆಯನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ರೂಢಿಗಳಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅರಣ್ಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಸುಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಕೊಯ್ಲು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಸಮುದಾಯದ ನಿರ್ಧಾರಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಲ್ಪಾವಧಿಯ ಆರ್ಥಿಕ ಲಾಭಗಳಿಗಿಂತ ಪರಿಸರ ಸಮತೋಲನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಪ್ರಕೃತಿಯಿಂದ ಜನರನ್ನು ಹೊರಗಿಡುವ ಬದಲು, ಸಮುದಾಯಗಳು ಜೀವವೈವಿಧ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಹೇಗೆ ಸಹಬಾಳ್ವೆ ನಡೆಸಬಹುದು ಮತ್ತು ಸಂರಕ್ಷಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಡೊಂಗ್ರಿಯಾ ಕೊಂಡರು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಮಾದರಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಆಧಾರವಾಗಿರುವ ಕೃಷಿಯು ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯೊAದಿಗೆ ಆಳವಾಗಿ ಹೆಣೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಡೋಂಗ್ರಿಯಾ ಆದಿವಾಸಿ ಕುಟುಂಬಗಳು ರಾಗಿ, ದ್ವಿದಳ ಧಾನ್ಯಗಳು, ಎಣ್ಣೆಕಾಳುಗಳು, ತರಕಾರಿಗಳು, ಗೆಡ್ಡೆಗಳು, ಧಾನ್ಯಗಳು, ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಸುಮಾರು ಐವತ್ತು ಬಗೆಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಈಗ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಏಕ ರೂಪಿಯ ಕೃಷಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಡೊಂಗ್ರಿಯಾ ಕೊಂಡರ ಕೃಷಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯು ಮಿಶ್ರ ಬೆಳೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಬೀಜ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಮಣ್ಣಿನ ಫಲವತ್ತತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಕೀಟಗಳ ಹಾವಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ ಬೆಳೆ ವೈಫಲ್ಯದ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುತ್ತದೆ ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ಆಹಾರ ಲಭ್ಯತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
ಈ ಸಮುದಾಯವು ಹಲವು ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಕೃಷಿ ಚಕ್ರಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಎರಡರಿಂದ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಕೃಷಿ ಮಾಡಿದ ನಂತರ, ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅದನ್ನು ಪಾಳು ಬಿಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಈ ಪದ್ಧತಿಯು ಸಸ್ಯವರ್ಗದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಪುನರುತ್ಪಾದನೆ, ಮಣ್ಣಿನ ಫಲವತ್ತತೆಯ ಪುನರ್ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಮತ್ತು ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಾನಗಳ ಚೇತರಿಕೆಗೆ ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಸುಸ್ಥಿರ ಕೃಷಿ ಉತ್ಪಾದಕತೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಇಂದು, ಹವಾಮಾನ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಕೃಷಿ-ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನ, ಬೆಳೆ ವೈವಿಧ್ಯೀಕರಣ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿ ಆಧಾರಿತ ಕೃಷಿಗೆ ಪರಿಹಾರಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ, ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡಲಾದ ಹಲವು ತತ್ವಗಳು ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ ನಿಯಮಗಿರಿಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕೃಷಿ ಪದ್ಧತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ.
ಇಂದಿನ ದಿನಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಭೂಮಿಯ ಬಳಕೆಯ ಮಾದರಿಗಳು, ಅರಣ್ಯಗಳ ನಾಶ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಆಧಾರಿತ ಕೃಷಿ, ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತಿರುವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯವು ನಿಯಮಗಿರಿ ಪ್ರದೇಶದ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆಯ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿವೆ. ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಆಹಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಬೆನ್ನೆಲುಬಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡ ಹಲವಾರು ಸ್ಥಳೀಯ ಬೆಳೆ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಈಗ ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿವೆ, ಕೆಲವು ತಳಿಗಳು ಈಗಾಗಲೇ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗಿವೆ. ಈ ಹಿಂದೆ ಐವತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತಿದ್ದ ಇಲ್ಲಿನ ಆದಿವಾಸಿಗಳು ಈಗ ಹತ್ತಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಭೇಧಗಳ ತಳಿಯನ್ನು ನಂಬಿಕೊAಡಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಕುಸಿತವು ಕೃಷಿ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆಯ ನಷ್ಟವನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಹವಾಮಾನ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತ್ವದ ಸವೆತವನ್ನೂ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದ ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಹೆಚ್ಚು ವಿರಳವಾಗಿರುತ್ತಿವೆ. ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಪೋಷಣೆಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿದ್ದ ಅರಣ್ಯದ ಆಹಾರಗಳು, ಹಣ್ಣುಗಳು, ಅಣಬೆಗಳು, ಗೆಡ್ಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಎಲೆಗಳ ಸೊಪ್ಪುಗಳು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿವೆ. ಈ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಕುಗ್ಗುತ್ತಿರುವದರಿಂದ ಆಹಾರ ಭದ್ರತೆ, ಪೋಷಣೆ ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯದ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ನೇರವಾಗಿ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತಿದೆ.
ನಿಯಮಗಿರಿ ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯ ಪರಿಣಾಮಗಳು ಈಗ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿವೆ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಾನಗಳು ವಿಘಟನೆ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಅಡಚಣೆಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿವೆ. ಪರಾಗಸ್ಪರ್ಶಕಗಳು, ಪಕ್ಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿ ಪ್ರಭೇದಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯು ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ.ತೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಗತ್ಯವಾದ ಪರಿಸರ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಅಪಾಯವನ್ನುಂಟುಮಾಡಿದೆ. ಸಮುದಾಯದ ಸದಸ್ಯರು ಅನಿಯಮಿತ ಮುಂಗಾರು ಮಳೆ, ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಒಣಹವೆ, ವಿಳಂಬವಾಗುತ್ತಿರುವ ಮಳೆ, ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ತಾಪಮಾನ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಋತುಗಳ ಬದಲಾವಣೆಯಿಂದ ತೊಂದರೆಗೀಡಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವರ್ಷವಿಡೀ ಹರಿಯುತ್ತಿದ್ದ ನೀರಿನ ಮೂಲಗಳು ಋತುಮಾನದ ಕುಸಿತದ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಮಣ್ಣಿನ ತೇವಾಂಶವೂ ಸಹ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿವೆ, ಇದು ಕೃಷಿ ಉತ್ಪಾದಕತೆ ಮತ್ತು ಅರಣ್ಯ ಪುನರುತ್ಪಾದನೆ ಎರಡರ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರತೊಡಗಿದೆ ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಒಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ತಲೆಮಾರುಗಳಿಂದ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನೇ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವ ಅಪಾಯವನ್ನು ತಂದೊಡ್ಡಿವೆ.
ನಿಯಮಗಿರಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಪರಿಸರ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆ, ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ಹವಾಮಾನ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯ ಸಬಲೀಕರಣವನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಸಮಗ್ರ ವಿಧಾನದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬೆಳೆ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಸ್ಥಳೀಯ ಬೀಜ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಬೇಕಿದೆ. ಡೋಂಗ್ರಿಯಾ ಆದಿವಾಸಿ ಸಮುದಾಯದ ಜನರು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯದ ಅಮೂಲ್ಯವಾದ ಪರಿಸರ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲು ಮತ್ತು ಸಂರಕ್ಷಿಸಲು ಸರ್ಕಾರಗಳು ಮುಂದಾಗಬೇಕಿದೆ. ಅರಣ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಗ್ರಾಮ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡುವುದರಿಂದ ಪರಿಸರ ಸುಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಉಸ್ತುವಾರಿಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಬಹುದು. ಹವಾಮಾನ ನಿರೋಧಕ ಕೃಷಿ, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಆಹಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ ಆಧಾರಿತ ಜೀವನೋಪಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಆಹಾರ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಆಘಾತಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗುವಿಕೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಸರ್ಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ ನಷ್ಟ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯ ಅವಳಿ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟುಗಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರಗಳನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿರುವಾಗ, ನಿಯಮಗಿರಿಯ ಆದಿವಾಸಿ ಸಮುದಾಯವು ಪರಿಸರದ ಪಾಠವನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ನೀಡುತ್ತಿದೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಫಲಾನುಭವಿಗಳಾಗಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಅವರನ್ನು ಪಾಲುದಾರರು, ಹಕ್ಕುದಾರರು ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನ ಹೊಂದಿರುವವರು ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯು ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಬಲ್ಲದು. ಈ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದವರು ಅರಣ್ಯಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬೀಜ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ತಲೆಮಾರುಗಳಿಂದ ನೀರಿನ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಈ ಜೀವನ ವಿಧಾನವು ಪರಿಸರ ಸುಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಯೋಗಕ್ಷೇಮವು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಅಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಪರಿಸರವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ. ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯು ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಬೆದರಿಕೆಯೊಡ್ಡುತ್ತಿರುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತ್ವವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಬಲಿಷ್ಠವಾಗಿ ಉಳಿದಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಿಯಮಗಿರಿ ಸಮುದಾಯವು ನಮಗೆ ನೆನಪಿಸುತ್ತಿದೆ. ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಪ್ರಕೃತಿಯೊಂದಿಗಿನ ಸಂಬAಧವು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಅನಿಶ್ಚಿತ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಅಮೂಲ್ಯವಾದ ಪಾಠಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಡೊಂಗ್ರಿಯಾ ಕೊಂಡರ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಉಸ್ತುವಾರಿಯನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದು ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ನೈತಿಕ ಕರ್ತವ್ಯ.
ಕೊನೆಯ ಮಾತು- ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಜನವರಿ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ಒಡಿಶಾ ಸರ್ಕಾರವು, ಭುವನೇಶ್ವರದಲ್ಲಿ ಕೋನಾರ್ಕ್ ಉತ್ಸವ ನಡೆಯುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹದಿನೈದು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಉತ್ಸವವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡೋಂಗ್ರಿಯಾ ಕೊಂಡ, ಸೇರಿದಂತೆ, ಹಲವು ಆದಿವಾಸಿ ಸಮುದಾಯಗಳ ಹಾಡು, ನೃತ್ಯಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಅವರು ತಯಾರಿಸಿದ ಸ್ಥಳೀಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು, ಸುಸ್ಥಿರ ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ನಾವು ಖರೀದಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಬೆಳೆದಿರುವ ದೇಶಿ ಭತ್ತದ ಅಕ್ಕಿಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಅನ್ನವನ್ನು ಮೊಸರಿನ ಜೊತೆ ತಿನ್ನುವಾಗ ದೇಸಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಮಹತ್ವ ಏನು ಎಂಬುದು ನಮಗೆ ಅರಿವಾಗುತ್ತದೆ.

ಮಲೆನಾಡಿನ ಎರಡು ದೈತ್ಯ ಪ್ರತಿಭೆಗಳು.



ಮಲೆನಾಡಿನ ಹಿಯ ಪ್ರತಿಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಚಂದ್ರ ತೇಜಸ್ವಿ ಮತ್ತು ಕಡಿದಾಳು ಶಾಮಣ್ಣನವರ ಪರಿಚಯವಿತ್ತೇ ಹೊರತು, ಅವರ ಜೊತೆ ಯಾವುದೇ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಅಥವಾ ಒಡನಾಟ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ, ನನ್ನದೇ ವಯಸ್ಸಿನ ಕಲ್ಕುಳಿ ವಿಠಲ ಹೆಗ್ಗಡೆ ಮತ್ತು ಕಡಿದಾಳ್ ಶಾಮಣ್ಣನವರ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರರಾದ ದಯಾನಂದ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶ್ ಅವರ ಜೊತೆ ಒಡನಾಟವಿದೆ.
ಕಲ್ಕುಳಿ ವಿಠಲ ಹೆಗ್ಗಡೆಯವರು ಶೃಂಗೇರಿಯಲ್ಲಿ ಕಳೆದ ಐವತ್ತು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡು, ಅಲ್ಲಿನ ಆದಿವಾಸಿಗಳು, ದಲಿತರು ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಇಡೀ ಬದುಕನ್ನು ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿ ಎಂಬಂತೆ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಜೊತೆಗೆ ಇಡೀ ಮಲೆನಾಡಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಬದುಕನ್ನು ದಾಖಲಿಸುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ಶೃಂಗೇರಿಯ ಶಾರದಾ ಪೀಠದ ಬಗ್ಗೆ ಹಾಗೂ ಅದರ ಇತಿಹಾಸ ಕುರಿತಂತೆ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಬಲ್ಲವರು. ಅದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮಠದ ಎಲ್ಲಾ ಅವಾಂತರಗಳನ್ನು ಬಯಲಿಗೆಳೆದವರು.
ಹದಿವಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಅಂದರೆ, 2012 ರಲ್ಲಿ ಇವರು ಬರೆದ ಮಂಗನ ಬ್ಯಾಟೆ ಎಂಬ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಿರುವ ಅಲ್ಲಿನ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪರಿಸರದ ಕಥೆಯನ್ನು ಕುವೆಂಪು ಮತ್ತು ತೇಜಸ್ವಿಯವರು ಬರೆದ ಮಲೆನಾಡಿನ ಬದುಕಿನ ಮುಂದುವರೆದ ಭಾಗ ಎನ್ನಬಹುದು. ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ಈ ಕೃತಿ ಈಗಾಗಲೇ ನಾಲ್ಕು ಮುದ್ರಣ ಕಂಡಿದೆ. ಈ ಕೃತಿಯು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಕಲ್ಕುಳಿಯವರ ಮೊದಲ ಕೃತಿ ಕೂಡಾ ಹೌದು.
ಕುದುರೆಮುಖ ಗಣಿಗಾರಿಕೆಗೆ ಅಲ್ಲಿನ ಮೂಲನಿವಾಸಿಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ಒಕ್ಕಲೆಬ್ಬಿಸಲು ಹೊರಟಾಗ,, ಕಲ್ಕುಳಿ ವಿಠಲ ಹೆಗ್ಗಡೆಯವರು ಹೋರಾಟ ಆರಂಭಿಸಿದರು. ತುಂಗಾ ನದಿ ಮೂಲ ಉಳಿಸಿ ಎಂಬ ಚಳುವಳಿಯ ಮೂಲಕ ಇಡೀ ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಗತಿಪರರನ್ನು ಮಲೆನಾಡಿಗೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಿ ಅಲ್ಲಿನ ಪರಿಸರದ ದುರಂತ ಕಥೆಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿ, ಹೋರಾಟದ ಮೂಲಕ ಜೈಲಿಗೂ ಹೋಗಿ ಬಂದರು.
ನಕ್ಸಲ್ ಚಳಿವಳಿಯ ಬೆಂಬಲಿಗ ಎಂದು ಕೆಲವು ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಇವರ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆದಾಗ, ಎಲ್ಲಾ ಪತ್ರಿಕೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಮಾನನಷ್ಠ ಮೊಕದ್ದಮೆ ಹೂಡಿ, ಅವುಗಳಿಂದ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಬಹಿರಂಗ ಕ್ಷಮೆ ಯಾಚಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿದ ದಿಟ್ಟ ಹೋರಾಟಗಾರರಾದ ಕಲ್ಕಳಿಯವರ ಬಳಿ ಮಲೆನಾಡಿನ ಮಳೆ ಕುರಿತಂತೆ ನೂರು ವರ್ಷದ ಅಧಿಕೃತ ದಾಖಲೆಯಿದೆ. ಪರಿಸರದ ಹಾನಿಯಿಂದ ಮಳೆಯ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಆಗಿರುವ ಏರಿಳಿತ ಕುರಿತ ಮಾಹಿತಿಗಳು ಇವರ ನಾಲಿಗೆಯ ಮೇಲಿವೆ.
ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ, ಶೃಂಗೇರಿಯ ಇವರ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿದ್ದಾಗ, ಮಳೆನಾಡು ಸಂಕಥನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮಲೆನಾಡಿನ ಮಳೆ ಮತ್ತು ಅದರೊಂದಿಗೆ ಮಿಳಿತಗೊಂಡಿರುವ ಅಲ್ಲಿನ ಜೀವನ, ಆಹಾರ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆ, ಹಬ್ಬ ಹರಿದಿನ, ಜಾನುವಾರು, ಸಸ್ಯಸಂಕುಲ, ಪ್ರಾಣಿ, ಪಕ್ಷಿಗಳ ಹೀಗೆ ದಾಖಲಿಸಿರುವ ವೈವಧ್ಯಮಯ ಕಥನವನ್ನು ನನಗೆ ತೋರಿಸಿದರು. ಅವರ ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದುಕೊಂಡು ಇಡೀ ಕೃತಿಯನ್ನು ಓದಿ, ನಾನು ವಿಸ್ಮಗೊಂಡೆ.
ಗುರುವೇ ಈ ಕೃತಿಯನ್ನು ಸಧ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರಕಟಿಸುವುದು ಬೇಡ, ಇದನ್ನು ಹಂಪಿ ಕನ್ನಡ ವಿ.ವಿ.ಗೆ ಡಿ.ಲಿಟ್ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಿಸೋಣ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಅದರಂತೆ, ವಿಠಲ ಹೆಗ್ಗಡೆಯವರು ಕನ್ನಡ ವಿ.ವಿ.ಯಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿ, ಪ್ರಬಂಧಕ್ಕೆ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿ, ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಪದವಿ ಪಡೆದರು.
ಇದೀಗ ಮಳೆನಾಡು ಸಂಕಥನ ಮುದ್ರಣಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧವಾಗಿ, ಸಧ್ಯದಲ್ಲೇ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಲಿದೆ. ಯಾವುದೇ ಪ್ರಚಾರ, ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಗೆ ಹಂಬಲಿಸದ ಕಲ್ಕುಳಿಯವರ ಈ ಕೃತಿ ಹೊರ ಬರಲೇಬೇಕು ಎಂಬುದು ನನ್ನ ಮಹದಾಸೆ. ಮಂಗನ ಬ್ಯಾಟೆ ಮತ್ತು ಮಳೆನಾಡು ಈ ಎರಡೂ ಕೃತಿಗಳು ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಕೃತಿಗಳು.
ನಮ್ಮ ಕನ್ನಡ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ದೈತ್ಯ ಪ್ರತಿಭೆಗಳು ನೆನಪಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಕಲ್ಕುಳಿಯವರ ಪತ್ನಿಯವರು ಇಡೀ ಕುಟುಂಬದ ಕೃಷಿ ವ್ಯವಹಾರ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ, ಇವರು ಇಂದಿಗೂ ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೋರಾಟ ಮತ್ತು ಇಂದಿನ ಸಂಘಪರಿವಾರ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ಪುಂಡಾಟಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಎಪ್ಪತ್ತರ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿಯೂ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಪೀಳಿಗೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಎಪ್ಪತ್ತೊಂಬತ್ತು ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಕಡಿದಾಳು ದಯಾನಂದ್ ಅವರನ್ನು ನಾನು ಅಣ್ಣಾ ಎಂದೇ ಕರೆಯುವುದು ವಾಡಿಕೆ. ಅವರ ನೆನಪಿನ ಕಣಜದಲ್ಲಿ ಅಪಾರವಾದ ನೆನಪುಗಳಿವೆ. 1960 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರೌಢ ಶಾಲೆಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಮುಗಿಸಿ, ಅಣ್ಣ ಶಾಮಣ್ಣನವರ ಜೊತೆ ಕಾಲೇಜು ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ಮೈಸೂರಿಗೆ ಬಂದು ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಸಾನಿಧ್ಯದಲ್ಲಿ ದಯಾನಂದ್ ಅಣ್ಣಾ ಬೆಳೆದಿದ್ದಾರೆ.
ತೇಜಸ್ವಿ ಮತ್ತು ಕಡಿದಾಳು ಶಾಮಣ್ಣ ಇಬ್ಬರೂ ಸೇರಿಕೊಂಡು, ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ನೃಪತುಂಗ ಹೆಸರಿನ ಮುದ್ರಣಾಲಯ ಆರಂಭಿದಾಗ, ಅಲ್ಲಿ ಅಕ್ಷರದ ಮೊಳೆ ಜೋಡಿಸುತ್ತಾ, ಪ್ರೂಫ್ ತಿದ್ದುತ್ತಾ, ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದ ನಾಡಿನ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಲೇಖಕರ ಮಾತು ಕೇಳುತ್ತಾ, ಮುದ್ರಣವಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಅವರ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಓದುತ್ತಾ ದಯಾನಂದ್ ಅಣ್ಣಾ ಬೆಳೆದವರು.
ಶಾಮಣ್ಣನವರ ಜೊತೆ ವಾಪಸ್ ಹಳ್ಳಿಗೆ ಬಂದು ಕೃಷಿ ಕಾಯಕದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡು, ಮಲೆನಾಡಿಗೆ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಅಲಂಕಾರಿಕ ಗಿಡಗಳನ್ನು ಅಣ್ಣನವರು ಪರಿಚಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಜೊತೆಗೆ ಗೆಳೆಯರನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು, ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಎರಡು ಬಾರಿ ಮುವತ್ತಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ತಿರುಗಾಡಿ ಬಂದು, ಓರ್ವ ನರ್ಸರಿ ತಜ್ಞ ಎನಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿಯಿಂದ ಆರು ಕಿಲೊಮೀಟರ್ ದೂರದ ಭಾರತೀಪುರ ಎಂಬಲ್ಲಿ ತುಂಗಾ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿರುವ ಇವರ ವಿಹಂಗಮ ಹೆಸರಿನ ತೋಟ ಮತ್ತು ರಿಸಾರ್ಟ್ ಇಡೀ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಆತಿಥ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಗಿದೆ. ಗಿರೀಶ್ ಕಾರ್ನಾಡ್, ಅನಂತ್ ನಾಗ್, ಹೇಮಾಮಾಲಿನಿ, ಸೇರಿದಂತೆ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಬಹುತೇಕ ನಟ, ನಟಿಯರು, ನಿರ್ದೇಶಕರು ಮಲೆನಾಡಿಗೆ ಚಿತ್ರೀಕರಣಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗ, ಅಣ್ಣನವರ ತೋಟದ ಅತಿಥಿ ಗೃಹದಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
ಜಿ.ಎಸ್.ಶಿವರುದ್ರಪ್ಪ ಆದಿಯಾಗಿ ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಲೇಖಕರಿಗೆ ಇದು ಮೆಚ್ಚಿನ ತಾಣವಾಗಿದೆ.
ಮೊನ್ನೆ ಅಣ್ಣನವರು, ತೋಟ ತೋರಿಸಲು ನಮನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋದಾಗ, ತುಂಗಾ ನಂದಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕ ಶಿಲ್ಪಗಳ ಮಾದರಿಯ ಅನೇಕ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿದರು. ನದಿಯ ನಡುವೆ ಕಾಳಿಂಗ ಸರ್ಪದ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಕಪ್ಪು ಶಿಲೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಾ, ಶಾಮಣ್ಣನವರು ಹೇಳಿದ ಜೋಕ್ ಅನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡರು.

ಒಮ್ಮೆ ಶಾಮಣ್ಣನವರನ್ನು ದೋಣಿಯಲ್ಲಿ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ, ಆ ಕಲ್ಲನ್ನು ತೋರಿಸಿದರಂತೆ. ಅದನ್ನು ನೋಡಿದ ಶಾಮಣ್ಣನವರು, ,, ಲೋ ದಯಾ, ಈ ಕಲ್ಲಿಗೆ ಅರಿಶಿನ, ಕುಂಕುಮ ಹಚ್ಚಿ, ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಹೆಂಗಸರು ಸೆರಗು ಹೊದಿಯುವಂತೆ ಒಂದು ಸೀರೆ ಹೊದಿಸಿಬಿಡು. ನಂತರ, ಈ ದೇವತೆಗೆ , ಮಕ್ಕಳಾಗುವಂತೆ ಮತ್ತು ವಿವಾಹವಾಗುವಂತೆ ಹರಕೆ ಹೊತ್ತುಕೊಂಡರೆ, ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳೂ ಆಗುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ವಿವಾಹ ನೆರವೇರುತ್ತದೆ , ಎಂದು ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ರಾಜ್ಯಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡು.
ದೋಣಿಯಲ್ಲಿ ಬಂದು ಈ ಕಪ್ಪು ಶಿಲೆಗೆ ಕೈ ಮುಗಿದು, ಹರಕೆ ಹೊರಲು, ಒಂದು ಸಾವಿರ ಶುಲ್ಕ ನಿಗದಿ ಮಾಡು. ನಿನಗೆ ತೋಟ, ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆ ಏನೂ ಬೇಡ ದಿಡೀರ್ ಶ್ರೀಮಂತನಾಗುತ್ತೀಯಾ ಎಂದು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದ್ದರಂತೆ. ತೋಟದ ಮೆಣಸು, ಅಡಿಕೆ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಾ, ಶಾಮಣ್ಣನವರು ಇವುಗಳನ್ನು ವಾಣಿಜ್ಯ ಬೆಳೆ ಎಂದು ಕರೆಯುವ ಬದಲು ಮಂಗನ ಬೆಳೆ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಕಥೆ ಹೇಳಿದರು. ಮಂಗಗಳ ಕಾಟದಿಂದ ಬಚಾವ್ ಆದ ಫಸಲು ರೈತರಿಗೆ ಸಿಗುತ್ತಿದ್ದ ಕಾರಣ, ಶಾಮಣ್ಣನವರು ಈ ಹೆಸರನ್ನು ಇಟ್ಟಿದ್ದರು.
ಇಂತಹ ಅಪಾರ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲು ನಾನು ಕಳೆದ ನಾಲ್ಕೈದು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ದಯಾನಂದ್ ಅಣ್ಣನವರ ಬೆನ್ನು ಬಿದ್ದಿದ್ದೀನಿ. ತೋಟದ ವ್ಯವಹಾರ, ವಿದೇಶ ಪ್ರವಾಸಗಳ ಒತ್ತಡದಿಂದ ಅವರಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ ಅಣ್ಣನವರನ್ನು ಎಂಟತ್ತು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿಕೊಂಡು, ಅವರ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ಧ್ವನಿ ಮುದ್ರಿಸಿಕೊಂಡು , ನಾನೇ ಅಕ್ಷರ ರೂಪಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಲು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದ್ದೀನಿ.

ಸೋಮವಾರ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 14, 2026

ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ದ್ರಾವಿಡ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಬಿತ್ತಿದ ಅಪ್ಪಟ ಕನ್ನಡಿಗ ಪೆರಿಯಾರ್ ರಾಮಸ್ವಾಮಿ.



ಭಾರತದ ೨೨ ರಾಷ್ಟç ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಹಿಂದಿಭಾಷೆಯನ್ನು ಇಡೀ ದೇಶದ ಮೇಲೆ ಹೇರುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸೆಪ್ಟಂಬರ್ ೧೪ ಅನ್ನು ಹಿಂದಿ ದಿನವನ್ನಾಗಿ ಆಚರಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಬಹುಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಬಹುಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ನೆಲೆಯಾದ ಭಾರತದ ಇತರೆ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಅಪಮಾನ ಎಸೆಗುವ ಕ್ರಿಯೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ, ೧೯೩೭ ರಲ್ಲಿ ಅಂದಿನ ಮದ್ರಾಸ್ ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿ ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ( ಆಂಧ್ರ, ತಮಿಳುನಾಡು ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಂಗಳೂರು ಹಾಗೂ ಕೇರಳ) ರಾಜಾಜಿಯವರು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದಾಗ, ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆ ಹೇರುವ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿದವರು ಕನ್ನಡಿಗ ಇ.ವಿ. ಪೆರಿಯಾರ್ ರಾಮಸ್ವಾಮಿಯವರು. ಹಿಂದಿ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತ ಭಾಷೆಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ ಅವರು ನಾನು ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಮಾತನಾಡುತ್ತೇನೆ ಎಂಬ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ಬೀಜವನ್ನು ಬಿತ್ತಿದವರು. ಅದರಂತೆ ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ತಮಿಳು ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.

ಅದರ ಫರಿಣಾಮ ಎಂಬಂತೆ ಇಂದಿಗೂ ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ತ್ರಿಭಾಷಾ ಸೂತ್ರ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ. ಜೊತೆಗೆ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಮಧುರೈ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಪೀಠವು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ತಮಿಳುನಾಡು ಜೊತೆ ವ್ಯವಹರಿಸುವಾಗ ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಬಳಸುವಂತಿಲ್ಲ, ಸಂವಹನ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಬಳಸಬೇಕೆಂದು ಆದೇಶ ಮಾಡಿದೆ.ಜೊತೆಗೆ ಮದ್ರಾಸ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯುವು ಸಂಸ್ಕೃತ ಮಾತ್ರ ದೇವ ಭಾಷೆಯಲ್ಲ, ತಮಿಳು ಭಾಷೆ ಕೂಡ ದೇವ ಭಾಷೆಯಾಗಿದ್ದು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ತಮಿಳು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ತೋತ್ರಗಳನ್ನು ಹೇಳಬೇಕೆಂದು ಆದೇಶಿಸಿದೆ. ಹನ್ನೇರೆಡನೇ ಶತಮಾನದ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ತೇವಾರಂ ಎಂಬ ತಮಿಳು ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳು ಅಥವಾ ಭಕ್ತಿಗೀತೆಗಳು ಸುಮಾರು ಮೂರು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಕತ್ತಲೆಗೆ ದೂಡಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು. ಹದಿನೈದನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಚಿದಂಬರಂ ಪಟ್ಟಣದ ಬೃಹತ್ ನಟರಾಜ ದೇವಾಲಯದ ಕೊಠಡಿಯಲ್ಲಿ ಮುನ್ನೂರು ತಾಮ್ರದ ತೇವಾರಂ ಕಟ್ಟುಗಳು ಸಿಕ್ಕಿದ ಫಲವಾಗಿ ವಿಜಯ ನಗರ ಅರಸರ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮರಾಠರ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೆ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದ್ದು ನಂತರ ಸಂಸ್ಕೃತದ ನೆಪದಲ್ಲಿ ಹಿನ್ನಲೆಗೆ ಸರಿದಿದ್ದವು. ಪೆರಿಯಾರ್ ಅವರ ದೂರದೃಷ್ಟಿಯ ಚಿಂತನೆಗಳು ದ್ರಾವಿಡ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಇಂದು ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಫಲಕೊಡುತ್ತಿವೆ.

ಅವರು ಪುರೋಹಿತಶಾಹಿ ವರ್ಗವು ಪೋಷಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದ್ದ ಜಾತಿಯತೆ, ಲಿಂಗ ಅಸಮಾನತೆ ಇವುಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತುವ ಸಲುವಾಗಿ ಮೇಲ್ಜಾತಿಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ವರ್ಗವನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ್ದರು.
ದೇವರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಎಲ್ಲಾ ಅಸಮಾನತೆಗಳನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ ಅವರು ದೇವರ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಸಹ ನಿರಾಕರಿಸಿದರು. ಇಂದು ರಾಮನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಅಪಚಾರಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದಾಗ, ಶ್ರೀರಾಮನು ದೇವರಾಗುವ ಬದಲಾಗಿ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷವೊಂದಕ್ಕೆ ಮತ ಗಳಿಕೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಪೆರಿಯಾರ್ ರಾಮಸ್ವಾಮಿಯವರು 1957 ರಲ್ಲಿ ಮದ್ರಾಸ್ ನಗರದ ಮೆರಿನಾ ಬೀಚ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ರಾಮನ ಭಾವಚಿತ್ರವನ್ನು ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ ಸುಟ್ಟು ಹಾಕಿ ಬಂಧನಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿದ್ದರು. ದೇವರು ಮನುಷ್ಯರ ಕೈಗೊಂಬೆಯಾಗುವುದನ್ನು ಅವರು ಆರು ದಶಕಗಳ ಹಿಂದೆಯೇ ಮನಗಂಡಿದ್ದರು.
ದೇವರು ಇಲ್ಲ, ಇಲ್ಲವೇ ಇಲ್ಲ ಎಂಬ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸದ ಘೋಷಣೆಯೊಂದಿಗೆ 1920 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ್ಯ, ಜಾತಿಯತೆ ಮತ್ತು ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಪೆಟ್ಟು ನೀಡಿದ ಪೆರಿಯಾರ್ ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ತಾವು ಜನಿಸಿದ (1879 ರ ಸೆಪ್ಟಂಬರ್ .17) ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರರಾಗಿ ಇಂದಿಗೂ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಇಂದು ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳಾದ ಡಿ.ಎಂ.ಕೆ ಮತ್ತು ಅಣ್ಣಾ ಡಿಎಂಕೆ ಪಕ್ಷಗಳ ಮೂಲ ಸಂಸ್ಥಾಪಕರು ಪೆರಿಯಾರ್ ಆಗಿರುವುದು ವಿಶೇಷ. ಅವರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಜಸ್ಟಿಸ್ ಪಾರ್ಟಿ ನಂತರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ದ್ರಾವಿಡ ಕಳಗಂ ಪಕ್ಷವಾಗಿ ಆನಂತರ ಸಿ.ಎನ್. ಅಣ್ಣಾದರ್ಯೆ ತನ್ನ ಗುರುವಾದ ಪೆರಿಯಾರ್ ವಿರುದ್ಧ ಸಿಡಿದೆದ್ದು ದ್ರಾವಿಡ ಮುನ್ನೇತ್ರ ಕಳಗಂ ( ಡಿ.ಎಂ.ಕೆ.) ಪಕ್ಷ ಕಟ್ಟಿದ್ದು ಆನಂತರ ಅಣ್ನಾದರ್ಯೆ ನಿಧನಾನಂತರ ಪಕ್ಷದ ಮುಂಚೂಣಿ ನಾಯಕರಾದ ಎಂ.ಕರುಣಾನಿಧಿ ಹಾಗೂ ನಟ ಎಂ,ಜಿ.ರಾಮಚಂದ್ರನ್ ನಡುವೆ ವೈಮನಸ್ಸು ಉಂಟಾದ ಫರಿಣಾಮ ಎಂ.ಜಿ. ರಾಮಚಂದ್ರನ್ ಅಣ್ಣಾ ಡಿ.ಎಂ.ಕೆ. ಪಕ್ಷ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದು ಈಗ ಇತಿಹಾಸ.

ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಸಾಮಾಜಿಕ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ವೈಚಾರಿಕತೆಯ ಪ್ರಜ್ಞೆಯ ಭಾಗದಂತಿರುವ ಪೆರಿಯಾರ್ ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಮೂಲತಃ ಕನ್ನಡಿಗರು. ಅವರ ತಂದೆ ವೆಂಕಟಪ್ಪನಾಯ್ಕರ್ ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ವಲಸೆ ಹೋಗಿ ಈರೋಡ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಮಂಡಿ ವರ್ತಕರಾಗಿದ್ದರು. ಈಗಿನ ಈರೋಡ್ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಅವರ ನಿವಾಸವನ್ನು ರಾಮಸ್ವಾಮಿಯವರ ನೆನಪಿಗಾಗಿ ಸ್ಮಾರಕವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಅರಿಶಿನ ಮತ್ತು ಹುಣಸೆ ಹಣ್ಣು ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕಾಗಿ ಈರೋಡಿಗೆ ಹೋದ ವೆಂಕಪ್ಪನಾಯ್ಡು ಮೂಲತಃ ಬಲಿಜ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಆಗರ್ಭ ಶ್ರೀಮಂತರಾಗಿದ್ದ ಅವರು ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ವೆಂಕಟಪ್ಪ ನಾಯ್ಕರ್ ಆಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡು ದೊಡ್ಡ ಮಂಡಿ ವರ್ತಕರು. ( ಪೆರಿಯಾರ್) ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಆಗಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತಮಿಳುನಾಡಿನನಿಂದ ಕೇರಳಕ್ಕೆ ರೈಲು ಮಾರ್ಗ ಇರಲಿಲ್ಲ. ತಿರುವಾಂಕೂರಿನ ದೊರೆ ( ತಿರುನಂತಪುರ) ಈರೋಡ್ ನಗರದವರೆಗೆ ಬಂದು ಪೆರಿಯಾರ್ ರಾಮಸ್ವಾಮಿಯವರ ನಿವಾಸದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆದು ನಂತರ ಮದ್ರಾಸ್ ನಗರಕ್ಕೆ ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ರಾಮಸ್ವಾಮಿಯವರಿಗೆ ಅವರ ತಂದೆ ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ವಿವಾಹ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಆದರೆ, ಕೇವಲ ಎರಡು ಮೂರು ವರ್ಷದ ಅವಧಿಯೊಳಗೆ ಅವರ ಐದು ತಿಂಗಳ ಪುತ್ರಿ ನಂತರ ಮಡದಿ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣಕ್ಕೆ ತುತ್ತಾದರು. ಆನಂತರ ಲೌಕಿಕ ಬದುಕಿನ ಬಗ್ಗೆ ಜಿಗುಪ್ಸೆಗೊಂಡ ಅವರು ಅನುಭಾವದತ್ತ ತೆರಳುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಕಾಶಿ ಯಾತ್ರೆ ಕೈಗೊಂಡರು. ಆದರೆ, ಕಾಶಿ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕಂಡ ದೃಶ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ಆದ ಅಪಮಾನಗಳು ಅವರನ್ನು ತೀವ್ರ ವೈಚಾಕತೆಯ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸಿದವು. ಅಲ್ಲಿನ ಕಾಶಿ ವಿಶ್ವನಾಥ ದೇಗುಲದ ಪೂಜಾರಿಗಳ ವರ್ತನೆ, ಯಾತ್ರಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ದೋಚುವ ಪರಿ ಇವುಗಳಿಂದ ಹತಾಶಗೊಂಡ ರಾಮಸ್ವಾಮಿಯವರು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇತರ ವರ್ತಕರು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದ ಛತ್ರವೊಂದಕ್ಕೆ ಊಟ ಮಾಡಲು ಹೋದಾಗ ಇಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಪ್ರವೇಶ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಅವರನ್ನು ಹೊರದಬ್ಬಿದರು. ಬ್ರಾಹ್ಮಣತೇರರಿಂದ ಹಣ ಪಡೆದು ಅವರನ್ನು ಅಸ್ಪೃಶ್ಯರಂತೆ ಕಾಣುವ ಬ್ರಾಹ್ಣಣರ ರೀತಿ ನೀತಿಗಳ ಕುರಿತು ಸಿಟ್ಟಿಗೆದ್ದ ಅವರು ಅಂದಿನಿAದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ ಯುದ್ಧ ಸಾರಿದರು.

ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಕಾಂಗ್ರೇಸ್ ಪಕ್ಷದ ಜೊತೆ ಕೈ ಜೋಡಿಸಿ ತಮಿಳುನಾಡು ಮತ್ತು ಕೇರಳದ ವೈಕಂ ಪಟ್ಟಣದ ದೇಗುಲಗಳಿಗೆ ಹರಿಜರಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ದೊರಕಿಸಿಕೊಡಲು ಹೋರಾಡಿದರು. ಕಾಂಗ್ರೇಸ್ ಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಜಾತಿಯ ಜನ ನಾಯಕತ್ವ ವಹಿಸಿಕೊಂಡಾಗ ಅದನ್ನು ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿ ಪಕ್ಷದಿಂದ ಹೊರಬಂದು ಜಸ್ಟಿಸ್ ಪಾರ್ಟಿ ಎಂಬ ಪಕ್ಷವನ್ನು ಕಟ್ಟಿ ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು ಅವರಲ್ಲಿ ದ್ರಾವಿಡ ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ಬೆಳಸುತ್ತಾ ನಾಯಕರನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸಿದರು. ಇವರಲ್ಲಿ ಕಾಂಚಿಪುರಙ ನ ನೇಕಾರ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಬಂದ ಸಿ.ಎನ್. ಅಣ್ಣಾದೊರೈ ಎಂಬ ಬಿ.ಎ. ಪದವೀಧರ ಹಾಗೂ ತಂಜಾವೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹಳ್ಳಿಯ ಹಾಗೂ ದೇವಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಡೋಲು ಬಾರಿಸುವ ಕಾಯಕದ ಸವಿತಾ ಸಮಾಜದ ಎಂ.ಕರುಣಾನಿಧಿ ಎಂಬ ಬಿಎಸ್ಸಿ ಪದವೀಧರ ಮುಖ್ಯರಾದವರು. ಇವರಿಬ್ಬರೂ ಆ ಕಾಲದ ತಮಿಳು ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಕಥೆ, ಚಿತ್ರಕಥೆ, ಸಂಭಾಷಣೆಯನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಾ ಅನಕ್ಷರಸ್ತ ತಮಿಳು ಜನರಿಗೆ ದ್ರಾವಿಡ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಹಾಗೂ ತಮಿಳು ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರೀತಿ ಉಂಟಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಿದರು.

1944 ರಲ್ಲಿ ಪೆರಿಯಾರ್ ಅವರು ತಮ್ಮ ಎಪ್ಪತ್ತನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಆರೋಗ್ಯ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಹಾರೈಕೆಗಾಗಿ 32 ವಯಸ್ಸಿನ ಕಾರ್ಯಕರ್ತೆ ಮಣಿಯಮ್ಮ ಎಂಬುವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಾಗ ಇದನ್ನು ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿದ ಇಬ್ಬರು ಶಿಷ್ಯರೂ ಗುರುವಿನ ವಿರುದ್ಧ ಸಿಡಿದೆದ್ದು ಗುರುವಿನ ದ್ರಾವಿಡ ಕಳಗಂ ಗೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ದ್ರಾವಿಡ ಮುನೇತ್ರ ಕಳಗಂ ಎಂಬ ಪಕ್ಷವನ್ನು ಕಟ್ಟಿದರು. ಗುರುವಿನ ವೈಯಕ್ತಿಕ ನಿರ್ಧಾರದ ವಿರುದ್ಧ ಅಣ್ನಾದೊರೈ ಮತ್ತು ಕರುಣಾನಿಧಿಯವರಿಗೆ ಬೇಸರವಿತ್ತೇ ಹೊರತು ಅವರ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳ ಕುರಿತಂತೆ ಯಾವುದೇ ವೈಮನಸ್ಸು ಇರಲಿಲ್ಲ. ಗುರು ಪೆರಿಯಾರ್ ಅವರ ಕನಸು ಮತ್ತು ಹೋರಾಟಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. 1967ರಲ್ಲಿ ತಮಿಳುನಾಡು ಕಂಡ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದ ಕಾಂಗ್ರೇಸ್ ಪಕ್ಷದ ಕಾಮರಾಜ ನಾಡರ್ ಅವರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿ, ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ ಬಾರಿಗೆ ಡಿ.ಎಂ.ಕೆ, ಪಕ್ಷವನ್ನು ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ತರುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದರು. 1967 ರಲ್ಲಿ ನೆಲೆ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಕಾಂಗ್ರೇಸ್ ಪಕ್ಷ ಇಂದಿನವರೆಗೂ ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಬೇರು ಬಿಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ.
ಕಾಮರಾಜ ನಾಡರ್ ತಮ್ಮ ಅಧಿಕಾರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದ್ದ ಅನೇಕ ಜನಪರ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅಣ್ಣಾದೊರೈ ಮತ್ತು ಕರುಣಾನಿಧಿ ಇಬ್ಬರೂ ಮುಂದುವರಿಸಿದರು, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಶಾಲಾ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಊಟದ ಯೋಜನೆ ಪ್ರಮುಖವಾದುದು.

ಇಂದು ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಡಿ.ಎಂ.ಕೆ ಮತ್ತು ಅಣ್ಣಾ ಡಿ.ಎಂ.ಕೆ. ಪಕ್ಷಗಳು ಕಳೆದ ಐವತ್ತು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಆಳ್ವಿಕೆ ನಡೆಸುತ್ತಿವೆ. ಆದರೆ, ತಮಿಳು ಭಾಷೆ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಕುರಿತಂತೆ ಪಕ್ಷಗಳ ನಿಲುವು ಎಂದಿಗೂ ಬದಲಾಗಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ ಉತ್ತರದವರ ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆ ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ಈವರೆಗೂ ಕಾಲಿಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ. ಈಗಿನ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಎಂ.ಕೆ. ಸ್ಟಾಲಿನ್ ಪೆರಿಯಾರ್ ರಾಮಸ್ವಾಮಿಯವರ ಜನ್ಮದಿನವಾದ ಸೆಪ್ಟಂಬರ್ 17ಅನ್ನು ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ ದಿನವನ್ನಾಗಿ ಆಚರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಪೆರಿಯಾರ್ ಗೆ ಸಂದ ನಿಜವಾದ ಗೌರವ. ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ತಿರುವಳ್ವರ್ ನಂತರ ಪೆರಿಯಾರ್ ಗೌರವದ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಇನ್ನು, ಪೆರಿಯಾರ್ ಚಿಂತನೆಗಳು ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಬರಲು ಮೂಲಕಾರಣಕರ್ತರು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ವಸುದೇವ ಭೂಪಾಲಂ ಎಂಬ ಮಹನೀಯರು. ಇವರು 1974 ರಲ್ಲಿ ಸಿಟಿಮಾರ್ಕೆಟ್ ಬಳಿಯ ಬಾಳೆಕಾಯಿ ಮಂಡಿ ಪ್ರದೇಶದ ಗುಂಡೂಪಂತ್ ರಸ್ತೆಯ ಕಟ್ಟಡವೊಂದರ ಮಹಡಿ ಮೇಲಿನ ಕೊಠಡಿಯಲ್ಲಿ “ ಚಿಂತಕರ ಚಾವಡಿ” ಎಂಬ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿ, ಕೇವಲ ನಾಲ್ಕಾಣೆಗೆ ನಲವತ್ತು ಪುಟಗಳ ಕ್ರೌನ್ ಆಕಾರದ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಮೂಲಕ ನನ್ನ ತಲೆಮಾರಿಗೆ ಪೆರಿಯಾರ್ ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ಧಾರೆಯೆರೆದರು. 1972ರಲ್ಲಿ ಎಸ್.ಎಸ್.ಎಲ್.ಸಿ. ಪಾಸು ಮಾಡಿದ್ದರೂ ಸಹ ಬಡತನದ ಕಾರಣ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ನಾನು, ಚಾಮರಾಜಪೇಟೆಯ ಅಕ್ಕನ ಮನೆಗೆ ಬಂದಾಗ, ಅಕ್ಕನ ಬಳಿ ಎಂಟಾಣಿ ಪಡೆದು, ಮಿಂಟೊ ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಹಾಗೂ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಒಳಗೆ ನಡೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ ಚಿಂತಕರ ಚಾವಡಿಯಿಂದ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ತಂದು ಓದುತ್ತಿದ್ದೆ. ಲಂಕೇಶ್, ತೇಜಸ್ವಿ, ಅನಂತಮೂರ್ತಿ, ಡಿ.ಆರ್ ನಾಗರಾಜ್ ಇವರನ್ನು ಓದುವ ಮೊದಲೇ ಕುವೆಂಪು ಹಾಗೂ ಪೆರಿಯಾರ್ ಅವರ ವಿಚಾರಧಾರೆ ನನ್ನೊಳಗೆ ಮನೆ ಮಾಡಿತ್ತು.